47 -
فَما مِنْكُمْ مِنْ أَحَدٍ عَنْهُ حاجِزِينَ
.
اشاره است به اينكه مانعى در انتقام ما وجود نخواهد داشت .
48 -
وَ إِنَّهُ لَتَذْكِرَةٌ لِلْمُتَّقِينَ
.
استدلال است بر عدم « تقول » يعنى : كلامى كه درجات اهل تقوى را نشان مىدهد و آنها را هدايت مىكند ، و راه سعادت در تقوى و پاكى را مجسم مىكند نمىشود كلام ساخته باشد « اين التراب و رب الارباب » .
49 -
وَ إِنَّا لَنَعْلَمُ أَنَّ مِنْكُمْ مُكَذِّبِينَ
.
تهديد است مشركان را كه از علم خدا خارج نيستند و از جنگ او فرار نتوانند .
50 -
وَ إِنَّهُ لَحَسْرَةٌ عَلَى الْكافِرِينَ
.
آن در روز قيامت خواهد بود ، چون درجات مؤمنان را به بينند .
51 -
وَ إِنَّهُ لَحَقُّ الْيَقِينِ
.
حق يعنى شىء ثابت و حتمى ، يقين يعنى ثابت و واضح ، حقّ يقين آنست كه در آن مطلقا شكى نباشد كه در آخر سورهء واقعه گذشت ، اضافه شىء بنفسه براى تأكيد است .
52 -
فَسَبِّحْ بِاسْمِ رَبِّكَ الْعَظِيمِ
.
آرى خدايى كه مبدء همه كمالات است و در او نقص و نيازى نيست و كلامى چنين جامع و كامل فرستاده است ، بايد تسبيح و تنزيه شود ، آيه اشاره به كمال و حقانيت قرآن است ، معنى آن در آخر سورهء واقعه گذشت « فسبح مستعينا باسم ربك » .
روز دوشنبه هفدهم ربيع الثانى هزار و چهارصد و شش مطابق نهم ديماه 1364 تفسير سورهء حاقه به پايان رسيد « و آخر دعوانا ان الحمد للَّه رب العالمين » .