رضا و سخط خدا از صفات فعلند ، مراد از آن دو ثواب و عقاب خداوند است در توحيد صدوق از محمّد بن عماره نقل شده گويد از امام صادق عليه السّلام پرسيدم : يا بن رسول اللَّه از خداى عز و جل خبرم دهيد كه او را رضا و سخطى هست ؟ فرمود :
آرى ولى نه مانند آنچه در مخلوق است ليكن غضب خدا عقاب خدا و رضاى او ثواب اوست
« قال : نعم و ليس ذلك على ما يوجد في المخلوقين و لكن غضب اللَّه عقابه و رضاه ثوابه » ( الميزان ) .
29 -
أَمْ حَسِبَ الَّذِينَ فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ أَنْ لَنْ يُخْرِجَ اللَّهُ أَضْغانَهُمْ
.
اشاره است به اينكه بالاخره خداوند در اثر پيشامدها و فراز و نشيبها ، كينهاى را كه به دين و اهل دين دارند آشكار خواهد كرد ، منظور از مريض القلبها منافقانند كه مرض قلبشان منجر به نفاق شده است .
30 -
وَ لَوْ نَشاءُ لَأَرَيْناكَهُمْ فَلَعَرَفْتَهُمْ بِسِيماهُمْ وَ لَتَعْرِفَنَّهُمْ فِي لَحْنِ الْقَوْلِ وَ اللَّهُ يَعْلَمُ أَعْمالَكُمْ
.
« لو » براى نفى جزاء به علّت نفى شرط است ، يعنى خدا خواسته كه در اثر پيشامدها باطنشان ظاهر شود و اگر مىخواست منافقان را به تو نشان مىداد و با علامتى كه نشان داده بود آنها را مىشناختى .
آن گاه فرموده : در طرز سخن گفتنشان حتما آنها را خواهى شناخت زيرا باطن انسان از گفتارهايش ظاهر مىشود ، أمير المؤمنين عليه السّلام فرموده :
« ما اضمر امرء شيئا الا ظهر في فلتات لسانه »
يعنى هر كس چيزى در باطن داشته باشد در سخن ناخودآگاهش ظاهر مىشود .
وَ اللَّهُ يَعْلَمُ أَعْمالَكُمْ
خطاب به همهء مؤمنان و كفار است يعنى چه پنهان كنيد يا نكنيد خدا اعمالتان را مىداند . » .