يسجرون : سجر : طبرسى فرمايد : اصل آن انداختن هيزم در آتش است سرخ كردن تنور ، پر از آب كردن نهر نيز گفتهاند .
تفرحون : فرح : شادى توأم با تكبّر و طغيان ، در صورتى كه « به غير حق » باشد .
تمرحون : مرح : فرح شديد كه عبارت اخراى خود پسندى است . « مرح الرجل مرحا : اشتد فرحه و نشاطه . . . تبختر و اختال » .
مبطلون : مبطل اهل باطل و باطل كار ، راغب آن را متعدّى دانسته يعنى :
كسى كه حق را باطل مىكند .
شرحها
بعد از بيان عدهاى از آيات توحيد ، باز مجادله كنندگان و مآل كار آنها مطرح شده است چنان در بيان حالات فرعونيان و ديگران گفته شد ، سپس مانند گذشته به آن حضرت مژده مىدهد كه صبر كن پيروزى با تو است و در تأكيد همين مطلب فرموده : پيامبران گذشته هم مانند تو تبليغ كردند و به هنگام آمدن وعدهء خدا ، اهل باطل زيانكار شدند و اهل حق پيروز .
69 -
أَ لَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ يُجادِلُونَ فِي آياتِ اللَّهِ أَنَّى يُصْرَفُونَ
.
لفظ « انى » به معنى « كيف » و « چطور » است ، آيه در مقام تعجب و توبيخ خطاب به حضرت مىفرمايد : آيا نمىبينى اهل مجادله چطور از راه حق برگشته مىشوند ؟ ! شيطان و نفس و عناد آنها را از راه حق بر مىگرداند .
70 -
الَّذِينَ كَذَّبُوا بِالْكِتابِ وَ بِما أَرْسَلْنا بِهِ رُسُلَنا فَسَوْفَ يَعْلَمُونَ
.
از اين آيه تا آيهء 76 بيان مال كار اهل مجادله است ، مراد از
الَّذِينَ كَذَّبُوا
مشركان آن روز مىباشند كه آنها قرآن و شريعت و كتابهاى تمام