خدا بر اعمال انسان ياد شده و آن گاه آمده : كه اولياء اللَّه از عذاب بدور خواهند بود و در مقابل كيدهاى مشركان به پيغمبر اميدوارى داده شده و در آخر ، نسبت فرزند كه مشركان به خدا مىدادند افتراء و دروغ شمرده شده است .
57 -
يا أَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جاءَتْكُمْ مَوْعِظَةٌ مِنْ رَبِّكُمْ وَ شِفاءٌ لِما فِي الصُّدُورِ وَ هُدىً وَ رَحْمَةٌ لِلْمُؤْمِنِينَ
.
در اين آيه چهار وصف براى قرآن مجيد نقل شده است اول موعظه كه قرآن اندرز و بيان چيزهايى است كه بايد از آنها حذر كرد و چيزهايى كه بايد به آنها راغب شد . دوم قرآن شفا و صحت است براى دردهاى باطنى از قبيل شرك كفر ، حسد ، بخل ، دشمنى و مانند آن ، درباره « صدور » مطلبى هست كه در ذيل آيهء :
وَ لكِنْ تَعْمَى الْقُلُوبُ الَّتِي فِي الصُّدُورِ
حج / 46 خواهد آمد سوم قرآن هدايت و راهنماست براى همهء انسانها
هُدىً لِلنَّاسِ
بقره / 185 چهارم براى مؤمنان رحمت و بركات است كه قرآن را پذيرفتهاند .
58 -
قُلْ بِفَضْلِ اللَّهِ وَ بِرَحْمَتِهِ فَبِذلِكَ فَلْيَفْرَحُوا هُوَ خَيْرٌ مِمَّا يَجْمَعُونَ
.
به نظر مىآيد : مراد از فضل همان موعظه و شفا و هدايت در آيهء فوق است كه براى عامه مردم مىباشد و منظور از رحمت همان رحمت خاصه براى مؤمنان است ، « فبذلك » بدل است از
بِفَضْلِ اللَّهِ
و آن متعلق به
فَلْيَفْرَحُوا
است يعنى : بگو : مسرور باشيد به سبب فضل و رحمت خدا آن فضل و رحمت ( قرآن ) بهتر است از آن ثروتى كه مردم جمع مىكنند ، لفظ فضل و رحمت در آيات ديگرى نيز آمده است نظير
فَلَوْ لا فَضْلُ اللَّهِ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَتُهُ لَكُنْتُمْ مِنَ الْخاسِرِينَ
بقرهء / 64 ، در مجمع البيان از امام باقر عليه السّلام نقل شده : فضل رسول خدا و رحمت على عليهم السّلام است ، اين روايت با عموم فضل و خاص بودن رحمت كاملا