كه عرب به وقت هم پيمان و هم سوگند شدن دست راست يكديگر را مىفشردند ( قاموس قرآن ) .
لغو : بيهوده . راغب گفته : كلام لغو آنست كه اعتنايى به آن نيست و از روى عدم تفكر است .
عزموا : عزم به معنى اراده كردن است .
غفور : غفر در اصل به معنى پوشاندن و مستور كردن ، غفران گناه ، مستور و ناپيدا كردن آن است غفار و غفور هر دو صيغه مبالغه و به معنى :
بسيار آمرزنده مىباشد ، آمرزش گناه مستور كردن آنست .
حليم : بردبار آن از اسماء حسنى است خدا را از آن حليم گوئيم كه مهلت دهنده است و در عقوبت بندگان عجله نمىكند ( قاموس قرآن ) در دعاى جوشن كبير آمده :
« يا حليما لا يعجل » .
يؤلون : ايلاء به معنى قسم خوردن است ايلاء در فقه اسلام آنست كه كسى قسم مىخورد به زن خود نزديكى نخواهد كرد ، اصل آن : الو به معنى تقصير و قسم خوردن مىباشد .
تربص : انتظار كشيدن .
فاءوا : رجوع كردند اصل آن فىء به معنى رجوع است .
شرحها
در اين آيات صحبت از سوگند است كه نبايد در انجام كارهاى نيك به خدا سوگند ياد كرد و از آنها خوددارى نمود و نيز روشن شده كه سوگندها دو قسم هستند : سوگندهاى بيهوده و ناشى از عدم قصد كه مسئوليتى ندارند و سوگندهايى كه از روى قصد و مسئوليت آورند و همچنين روشن شده : اگر كسى قسم خورد كه با زنش نزديكى نكند چه حكمى دارد . رجوع شود به « نكتهها » .