عرف پسند باشد و ضررى به ورثه نرساند
حَقًّا عَلَى الْمُتَّقِينَ
يعنى : اين وصيت حقى است كه بر پرهيزكاران وضع شده است و آن مفيد استحباب وصيت است .
181 -
فَمَنْ بَدَّلَهُ بَعْدَ ما سَمِعَهُ فَإِنَّما إِثْمُهُ عَلَى الَّذِينَ يُبَدِّلُونَهُ إِنَّ اللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٌ
.
اين آيه صريح است در اين كه تبديل وصيت از جانب وصى يا شخص ديگرى حرام است و خداوند كلماتى را كه در تبديل آن به كار رود مىشنود و از تغيير آن آگاه است .
182 -
فَمَنْ خافَ مِنْ مُوصٍ جَنَفاً أَوْ إِثْماً فَأَصْلَحَ بَيْنَهُمْ فَلا إِثْمَ عَلَيْهِ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ
.
اين آيه استثنا است از حرمت تبديل ، مراد از جنف ميل به بعضى از ورثه است كه سهم او از وصيت بيشتر باشد چنان كه از حضرت صادق صلوات اللَّه عليه نقل شده ، منظور از « اثم » وصيت به باطل و حرام است لفظ « فمن خاف » نشان مىدهد كه اين تبديل در حيات موصى است يعنى : وصى مىبيند كه موصى ميل به بعضى از ورثه مىكند و آن موجب اختلاف خواهد شد و يا مىخواهد وصيت به حرام كند ، در اينوقت پا در ميان گذاشته و او را به اصلاح و تبديل وصيت وادار مىنمايد مراد از آمدن « غفور رحيم » شايد آن باشد كه در اين صورت گناه موصى نيز بخشوده خواهد شد .
نكتهها
قصاص :
قصاص و انتقام از قاتل ، فطرى انسانست و هر كس با طبع سليم خود ضرورت آن را احساس مىكند ، لذا از قديم الايام در ميان بشر عملى بوده و هست . اديان آسمانى آن را تعديل كرده و حكم اولى قرار داده و در عين حال عفو و گذشت را مجاز دانستهاند و اين كه تورات