[ سوره الإسراء ( 17 ) : آيه 29 ]
وَ لا تَجْعَلْ يَدَكَ مَغْلُولَةً إِلى عُنُقِكَ وَ لا تَبْسُطْها كُلَّ الْبَسْطِ فَتَقْعُدَ مَلُوماً مَحْسُوراً ( 29 )
و قرار مده دست خود را غل به گردن خود كنايه از اينكه هيچ بذل و احسانى نكنى و باز مكن تمام باز كنايه از اينكه هر چه دارى بذل كنى و طلب كن و اختيار كن بين اين دو را كه حد وسط بين اين دو باشد مسئلة علمية علماء اخلاق ، اخلاق حميده را حد وسط بين افراط و تفريط قرار داده كه هر دو طرف اخلاق رذيله است پس صفات خبيثه دو برابر صفات حميده است مثلا علم بين وسوسه و سفسطه و بين جهل و نادانيست تواضع بين كبر و ذلت است سخاوت بين اسراف و تبذير و بين بخل و شح است و هكذا و در حديث داريم فرمودند : «
خير الامور اوسطها »
و تحقيق كلام اينست كه فرق است بين واجب و ممكن واجب بالذات چون حدى از براى او و كمالات او نيست هر چه انسان در حق او بگويد باز ناقص است حتى پيغمبر اكرم كه اشرف ممكنات است اعتراف مىكند كه «
ما عرفناك حق معرفتك و ما عبدناك حق عبادتك » .
و اما ممكنات چون بالتمام محدود هستند اگر از حد آنها تجاوز دادى يا كوتاهى كردى غلط و باطل است و اين موضوع در عقائد و اخلاق و افعال جاريست مثلا اشرف مخلوقات مثل انبياء و ائمه اطهار نبايد از مقام عبوديت آنها را بالاتر برد بمقام الوهيت و ربوبيت رسانيد كه در حديث است ميفرمايد
نزلونا عن الربوبية و قولوا في حقنا ما شئتم
نه مثل نصارى در حق عيسى يا بعض عرفاء در حق ائمه عليهم السّلام كه گفت :
در مذهب عارفان آگاه * اللَّه على ، على است اللَّه
بايد در جواب او گفت :
در مذهب جاهلان گمراه * اللَّه على ، على است اللَّه
يا بگويد :