آيه قبل است سپس معلوم شد آنيه و قلاده نزد اينها است ورثه خدمت حضرت شكايت كردند اين آيه شريفه نازل شده كه اولياء متوفى دو شاهد اقامه كنند كه اين آنيه و قلاده از متوفى بوده و قسم ياد كردند كه شهادت ما حق است حضرت آن دو را از دو نفر نصرانى گرفت و به ورثه رد فرمود و اخبار ديگرى هم قريب به اين مضمون داريم
( جمله دوم )
حكم مسئله در مورد وصيت بايد دو نفر شاهد عادل شهادت دهند تا ثابت شود و اگر در جايى باشد كه دست رسى بمؤمن عادل نباشد دو نفر از اهل ذمه كه مورد وثوق در مذهب خود باشند و اگر اينها هم نباشند دو نفر مجوس كه در حكم اهل ذمه هستند و در بعضى اخبار اولا دو نفر از مسلمين عامه بعدا اهل ذمه بعدا مجوس باشند و اينها پس از شهادت بايد قسم هم ياد كنند كه شهادت آنها حق است و اين جمله از آيه قبل استفاده مىشود بعد از آن اگر ورثه تكذيب كردند اينها را و آثار كذب هم ظاهر شد اگر دو شاهد عادل اقامه كردند بايد طبق آن عمل كرد زيرا مدعى هستند و البينة على المدعى و اگر عادل نباشند منضم به قسم مىشود در صورتى كه دو شاهد اولى عادل نباشند و بر طبق آن حكم مىشود بلى اگر طرفين عادل باشند تساقط ميكنند چون تعارض بينتين است و حكم قسم جارى مىشود بعد از اين دو جمله شرح آيه شريفه واضح مىشود .
فَإِنْ عُثِرَ عَلى أَنَّهُمَا اسْتَحَقَّا إِثْماً
واضح شد كه آن دو نفر شاهد اولى كذاب بودند فآخران يعنى دو شاهد ديگر كه از مسلمين باشند
يَقُومانِ مَقامَهُما
قيام كنند مقام آن شاهد اولى
مِنَ الَّذِينَ اسْتَحَقَّ عَلَيْهِمُ الْأَوْلَيانِ
يعنى از كسانى كه اولياء ميت استحقاق دارند بعضى از مؤمنين و كلمه اوليان يعنى دو نفر ولى ميت اگر اين دو شاهد عادل باشند حق ورثه ثابت مىشود و اگر غير عادل باشند فيقسمان بايد قسم ياد كنند باللّه قسم شرعى
لَشَهادَتُنا أَحَقُّ مِنْ