مىكند كه حسّ اطاعت و فرمانبرى و حسن انضباط و هماهنگى در اعماق دل آنها جايگير شود ، كه در ميدان جنگ ، موجب موفقيت آنها و تضعيف دشمن مىگردد .
همين طور به وسيلهى نماز جماعت و اطاعت افراد از امام و توافق و هماهنگى آنها ، حس اطاعت دينى و انضباط مذهبى و نظام اسلامى در اعماق دلهاى افراد تقويت مىگردد .
همراه با اين نمايش ، بهترين طريق براى تهذيب فرد و اجتماع ، وعظ و خطابه است كه دانشمندان دينى ، علوم اسلامى و قرآن و معارف الهى و وظائف مذهبى و بلكه وظائف سياسى و اقتصادى ملّت اسلام را در قالب خطابه و وعظ درآورده ، و اين حقيقت در مساجد ، كه محلّ اجتماع مؤمنين است ، انجام مىگيرد . و در نماز جمعه قبل از نماز و در نمازهاى عيدين بعد از نماز و معمولًا در ديگر جماعات بعد از نماز اين خطابهها صورت مىگيرد .
و عقيدهى فلاسفه آن است كه خطابه در تلقين و تعليم و تربيت ، اثر معجزه آسائى دارد ، لهذا بسيارى از فلاسفهى يونان ، عقائد و آراء خود را به صورت خطابه ادا مىكردند ، مثل افلاطون و سقراط و ارسطو . و شاگردان آنها خطابههاى آنان را جمع آورى كرده به صورت كتاب درآوردهاند و بسا از خود آنها كتابى به ما نرسيده غير از خطابهى آنها كه توسّط شاگردان ثبت و ضبط شده است .
يكى از مهمترين وسائل زمينهساز سخنرانى اسلامى و تعليم و تربيت قرآنى ، نماز جماعت و جمعه و عيدين است كه به وسيلهى آن سخنرانى دينى
حكمت ها و اسرار نماز (فارسى) — صفحة 200
مساهمون: شيخ احمد اهتمام (ملا احمد)
ص٢٠٠