و همان حضرت ، مصاديق اين مرتبه از شرك را چنين بيان فرموده است :
« هُوَ الرَّجُلُ يَقُولُ : لَوْ لافُلانٌ لَهَلَكْتُ ، وَ لَوْ لافُلانٌ لَاصِبْتُ كَذا وَ كَذا ، وَ لَو لافُلانٌ لَضاعَ عِيالى ، الا تَرى انَّهُ قَدْ جَعَلَ للَّهِ شريكاً فى مُلْكِهِ يَرْزُقُهُ وَ يَدْفَعُ عَنْهُ ،
« مالك بن عطيه » كه راوى حديث است مىگويد : عرض كردم : اگر كسى بگويد :
لولا ان منّ اللَّه على بفلان لهلكتُ ؟ امام پاسخ فرمودند :
« نَعَمْ لابَأسَ بِهذا » « 1 »
در روايتى ديگر نيز آمده است : مردى در حضور پيامبر گفت : هرچه خدا و تو بخواهد . ( ما شاءاللَّه و شئتَ ) حضرت به وى فرمودند : آيا مرا شريك خدا قرار مىدهى ؟ ( اجَعَلْتنى لِلّهِ نِدّاً ؟ ) .
جزع و فزع و اظهار ناراحتى شديد در مصائب مالى و غير آن و در مصيبت از دست رفتن عزيزان ، بشدّت مورد نهى قرار گرفته است .
در روايات وارده از معصومان از پاره نمودن پيراهن ، زدن بر سر و صورت ، صيحه كشيدن و اقامه مجالس نوحهسرائى نهى شده است ، « صدوق » در « من لا يحضره الفقيه » از رسول خدا صلى الله عليه و آله نقل نموده است كه ايشان فرمودهاند :
« النِّياحَةُ مِنْ عَمَلِ الْجاهِلِيَّةِ » « 2 »
همان حضرت صداى نوحهسرائى و غناء را دو صداى مطرود از رحمت حق معرفى كردهاند :
هامش
( 1 ) - مصداق اين قسم از شرك سخن كسى است كه مىگويد : اگر فلانى نبود هلاك مىشدم ، اگر فلانى نبود به فلان و فلان مصيبت گرفتار مىشدم و اگر فلانى نبود اهلبيتم تباه مىگشتند . آيا نمىداند چيزى را در سلطنت و ارتزاق و دفع بلا ، شريك خداقرار داده است ؟ راوى مىپرسد : اگر بگويد ، اگر خداوند به وسيلهء فلانى بر من منّت نمىگذاشت هلاك مىشدم . امام فرمود : اين مانعى ندارد . ( تفسير نور الثقلين - جلد 2 - صفحه 476 ) .
( 2 ) - نوحه از اعمال جاهليّت است . ( وسايل الشيعه - جلد 2 - صفحه 915 ) .