« معاوية بن عمار » مىگويد : به امام صادق عليه السلام عرض كردم : بر كسى حقّى دارم و او انكار مىكند ، اكنون مالى نزد من دارد مىتوانم به قدر مال خود بردارم ، حضرت فرمودند :
« لاهذِهِ خِيانَةٌ » « 1 »
نظير همين سؤال را « سليمان بن خالد » از امام پرسيدند و امام صادق عليه السلام اجازه ندادند .
مقدار امانت نيز در وجوب رد آن به صاحبش تغييرى ايجاد نمىكند و كم و زياد آن بايستى رد شود ، حضرت امير عليه السلام در اين باره مىفرمايند :
سوگند ياد مىكنم كه رسول خدا صلى الله عليه و آله يك لحظه قبل از وفاتش سه بار به من فرمودند :
« يا ابا الْحَسَنِ ادِّ الْامانَةَ الى البِرِّ وَالْفاجِرِ فيما قَلَّ وَجَلَّ حتَّى فى الخَيْطِ وَالْمِخْيَطِ » « 2 »
وجوب امانت دارى اختصاص به مسلمانان ندارد ، اين عمل حتى از غير مسلمانها و از متدينين به مرامها و اديان ديگر ، قابل ستايش است . قرآن كريم اهل كتاب را در اين باره به دو دسته تقسيم مىنمايد و امانت داران آنها را مىستايد و خائنين را تقبيح مىفرمايد :
« وَ مِنْ أَهْلِ الْكِتابِ مَنْ إِنْ تَأْمَنْهُ بِقِنْطارٍ يُؤَدِّهِ إِلَيْكَ وَ مِنْهُمْ مَنْ إِنْ تَأْمَنْهُ بِدِينارٍ لا يُؤَدِّهِ إِلَيْكَ إِلَّا ما دُمْتَ عَلَيْهِ قائِماً . . . »
« 3 »
« عبداللَّه بن سلام » يهودى ، امانتى معادل 1200 اوقيه ( 8400 مثقال ) طلا را به
هامش
( 1 ) - ( تفسير نورالثقلين - جلد 2 - صفحه 144 ) .
( 2 ) - اى ابوالحسن ، امانت را چه از آن نيكوكار يا بدكردار باشد ردّ نما ، چه كم باشد يا زياد ، حتى در نخ و سوزن . ( بحار الانوار - جلد 77 - صفحه 273 ) .
( 3 ) - ( آل عمران - 75 ) برخى از اهل كتاب اگر ثروت زيادى به عنوان امانت به آنها بسپارى ، خيانت نكرده و رد مىكنند ، ولى برخى از آنها اگر دينارى را به آنان بسپارى بازنمىگردانند مگر اينكه بالاى سرشان بايستى و بر آنها سلطه يا بى .