بريده شود ، نسبت به اوّل ، ديهء كاملِ دست و نسبت به دومى ، مقدارى به نظر حاكم ، تعيين مىشود .
مسئلهء 36 . ديهء شل كردنِ هر دستى ، دو سوم قيمت آن است ( 250 مثقال طلا ) ؛ و ديهء بريدن دست شل ، يك سوم قيمت صحيح است ( 125 مثقال صيرفى ) .
مسئلهء 37 . ديهء بريدن هر دو پا از مفصل ساق ، ديهء كامل انسان ؛ و ديهء هر يك ، نصف آن است . و حكم بريدن از محلّ بالاتر از مفصل ، مشابه حكم بريدن دست است .
مسئلهء 38 . ديهء ده انگشت دستهاى هر انسانى ، مساوى تمام ديهء او ؛ و ديهء هر يك از انگشتان ، يك دهم ديهء كامل است ؛ پس قيمت هر انگشتى 75 مثقال صيرفى طلا ، يا آنكه ده عدد شتر ، يا 20 عدد گاو ، يا صد عدد گوسفند ، يا 525 مثقال نقره است .
مسئلهء 39 . ديهء هر انگشتى ، تقسيم به سه بندِ آب مىشود ؛ پس هر بندى 25 مثقال طلا قيمت دارد ؛ ولى انگشت ابهام ، چون دو بند دارد ، 12 37 مثقال طلا قيمت دارد .
مسئلهء 40 . ديهء انگشتان پا در مقدار و تقسيم ، نظير انگشتان دست است ؛ و هر انگشتى 75 مثقال طلا قيمت دارد .
مسئلهء 41 . ديهء شل كردن هر انگشتى ، دو سوم قيمت انگشت سالم ؛ و ديه بريدن انگشت شل ، يك سوم قيمت سالم آن است .
مسئلهء 42 . ديهء ساقط كردن هر ناخنى از انگشتان 12 7 مثقال طلا است ؛ و اگر بعداً برويد 34 3 مثقال طلا است .
مسئلهء 43 . ديهء شكستن كمر كسى به طورى كه منحنى بماند ، ديهء كامل ؛ و اگر خوب شود 250 مثقال طلا است ( 13 ديه ) .
مسئلهء 44 . اگر به واسطهء شكستن كمر ، پاها از كار افتند و شل شوند ، يك ديهء كامل براى كمر و يك سومِ ديه براى شل شدن پاها ، ثابت مىشود .
مسئلهء 45 . اگر در نتيجهء شكستن كمر ، از انجام عمل جنسى ، عاجز گردد ، دو ديهء كامل به عهدهء جانى ثابت مىشود ( 200 شتر ، يا 1500 مثقال طلاى مسكوك ) ؛ يكى براى شكستن كمر و يكى براى باطل شدنِ قوّهء جماع .
نوشتارهاى فقهى (فارسى) — صفحة 195
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص١٩٥