تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تفسير مبسوط — صفحة 320

مساهمون:

ص٣٢٠
در اين دوره مىپيمايد ، اسلام در اين مرحله از مراحل زندگانى انسان سه حكم ووظيفة را براي مربى وسرپرست طفل بيان داشته است . 1 . حضانت ، 2 . نفقه ، 3 . ولايت . در مسأله حضانت بحث از اين است كه حق نگهدارى وسرپرستى طفل به كدام‌يك از پدر ومادر واگذار گرديده است . اين حق به طور طبيعي وشرعي اختصاص به مادر دارد ولذا چنان كه مادر خود عهده‌دار آن گردد ، پدر حق ندارد اين حق را از أو سلب نموده وطفل را به ديگرى بسپارد ، ولى داشتن چنين حقي هرگز به اين معنا نيست كه در پذيرش آن تكليف شرعي داشته ومجبور باشد . از اين رو ، پدر نمىتواند أو را در حضانت بچه مجبور وملزم سازد واگر بگويد نگهدارى أو را به عهده نمىگيرم ، پدر بايد كسى را براي اين كار استخدام نمايد . ولى نفقه وولايت بر خلاف حضانت ، به عهده پدر است . نفقه عبارت از مخارج طفل است كه شامل تمام نيازمندىهاى أو از خوراك پوشاك ودارو وغيره مىشود ، وحتى شير دادن نيز بر مادر واجب نيست وبه همين دليل مىتواند از دادن شير به طفل اصلًا ويا به طور رايگان خوددارى نمايد . ودر اين صورت ، بر پدر واجب است كه در برابر دادن شير ، به مادر اجرت دهد ويا اين كه به وسيله‌اى ديگر ، شير بچه را تأمين نمايد . البتة اگر پدر از جهت مادي ، توانايى تأمين مخارج ونفقه أو را نداشته باشد ، بر مادر واجب است ، در صورت امكان ، نفقه طفل را تهيه نمايد .

ولايت بر كودك

ولايت ، عبارت از تصرفاتى است كه به خود بچه ويا سرنوشت أو ارتباط پيدا مىكند ؛ مثلًا اگر بيمار شود ، اين حق پدر است كه نظر دهد أو را پيش كدام پزشك ويا به كدام بيمارستان ببرد وچنانچه دختر است ، مادر ويا كس ديگر نمىتواند بدون اجازه پدر أو را به عقد مردى ، براي محرم شدن آن مرد به مادرش ، در بياورد . ونيز