لغت :
أفمن . . . استفهام انكارى است يعنى اين چنين نيست .
تفسير :
بعد از آن به جهت تسلّى خاطر پيامبر صلى الله عليه و آله و توبيخ كفّار فرمايد : پس آيا كسانى كه كارهايشان بر پايهء حجّت و برهانى كه از جانب پروردگارشان ( قرآن و ساير دليلها و براهين توحيد ) مىباشد ، همانند كسانى هستند كه عملهاى بدشان از شرك و ساير معاصى براى آنها آرايش و آراسته شده و از هواهاى نفسانى خود پيروى كردهاند ؟ هرگز چنين نيست .
و عقل و وجدان و عرف حكم نمايد به اين كه اين دو مساوى نخواهند بود نه در دنيا و نه در آخرت و نه در وجود و نه در عمل ؛ زيرا وجود مؤمنان ، خير و اعمال آنها باعث بركت و سعادت است ، و لكن كفّار و فساق و افعال آنها موجب نكبت باشد ، بنابراين در پيشگاه خداى سبحان نيز مساوى نخواهند بود .
[ دليل داشتن كجا ، هواپرستى كجا ؟ ]
( آيهء 15 ) ( مَّثَلُ الْجَنَّةِ الَّتِى وُعِدَ الْمُتَّقُونَ فِيهَآ أَنْهرٌ مّن مَّآءٍ غَيْرِ ءَاسِنٍ وَ أَنْهرٌ مّن لَّبَنٍ لَّمْ يَتَغَيَّرْ طَعْمُهُ وَ أَنْهرٌ مّنْ خَمْرٍ لَّذَّةٍ لّلشرِبِينَ وَ أَنْهرٌ مّنْ عَسَلٍ مُّصَفًّى وَ لَهُمْ فِيهَا مِن كُلّ الثَّمَرَ تِ وَ مَغْفِرَةٌ مّن رَّبّهِمْ كَمَنْ هُوَ خلِدٌ فِى النَّارِ وَ سُقُواْ مَآءً حَمِيمًا فَقَطَّعَأَمْعَآءَهُمْ
لغت و اعراب :
آسن يعنى متغيّر . خبر مثل الجنة . . . « هكذا » ى مقدَّر است و لهم فيها . . . دو جمله جدا از قبل است . قبل از كمن هو خالد . . . مبتدا در تقدير است يعنى آيا متّقى كه اين بهشت را دارد