امور و هجمهء دشمن و غير آنها .
وَإِن يُرِدْكَ بِخَيْرٍ فَلَا رَادَّ لِفَضْلِهِ يُصِيبُ بِهِ مَن يَشَاءُ مِنْ عِبَادِهِ وَهُوَ الْغَفُورُ الرَّحِيمُ
يعنى : و اگر تو را به خيرى قصد كند ، هرگز كسى را توان ردّ تفضّل او نيست . مراد از « خير » مقابل « ضرر » است ، خواه غيراختيارى باشد ، نظير رحمتهاى واسعهء او در دنيا و آخرت كه به نحو تفضّل نه استحقاق به بندگانش مىرساند ، و خواه تفضّل و عطيّهء استحقاقى باشد كه به پاداش اعمالش در دنيا و آخرت به او مىدهد . اين تفضّل را به هريك از بندگانش كه بخواهد مىرساند ، و اوست كه بسيار آمرزنده و مهربان است . و غرض آن كه خدايى چنين مقتدر و آمرزنده را همتاى جماداتى بدون كمالات قرار دادن ستمى است بزرگ .
قُلْ يَا أَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاءَكُمُ الْحَقُّ مِن رَبِّكُمْ فَمَنِ اهْتَدَى فَإِنَّمَا يَهْتَدِي لِنَفْسِهِ وَمَن ضَلَّ فَإِنَّمَا يَضِلُّ عَلَيْهَا وَمَا أَنَا عَلَيْكُم بِوَكِيلٍ « 108 » وَاتَّبِعْ مَا يُوحَى إِلَيْكَ وَاصْبِرْ حَتَّى يَحْكُمَ اللَّهُ وَهُوَ خَيْرُ الْحَاكِمِينَ « 109 »
تفسير :
قُلْ يَا أَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاءَكُمُ الْحَقُّ مِن رَبِّكُمْ فَمَنِ اهْتَدَى فَإِنَّمَا يَهْتَدِى لِنَفْسِهِ
يعنى : در اين آيه دستور است به پيامبر اسلام و به هر مؤمن كه مردم دنيا را مورد خطاب قرار دهند و رسيدن كتاب آسمانى قرآن و شريعت اسلام را كه حق و ثابت است بههمه ابلاغ نمايند . و اين خطاب طبعاً انشايى است و پس از ابلاغ نسبت به هر مكلّفى كه بشنود و بفهمد فعلى ، و پيرويش واجب مىشود ، و نسبت به غير آنها از غايبان و معدومان انشايى است كه براى مجامع بشرى تا انقراضشان به تدريج ، فعلى و منجّز خواهد بود .
معناى آيه : بگو : اى مردم ، به يقين ، حق يعنى دين اسلام و شريعت محمّدى بهوسيلهء
تفسير روان (فارسى) — صفحة 426
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص٤٢٦