سالكين از وى به جا مانده كه عنوان آن رساله سال 1153 اتفاق افتاده است .
گفتار
- از حقيقت تو به سوى تو راهى است ، اگر به چشم همّت مطالعه فرمايى چنان دانم كه از صورت به حقيقترسى و بُعد موهوم از ميانه برخيزد .
- آن جا نه قرب است و نه بعد و چون آفتاب وحدت طلوع فرمايد ، بعد و قرب عين وحدت باشد .
- وحدت ، باطن كثرت است و كثرت ، ظاهر وحدت و حقيقت ، در هر دو يكى است .
- عارفى رفيع مرتبه مىفرمود : « درويشى ، تصحيح خيال است يعنى غير حق در دل نماند . » الحقّ خوب مىفرمود .
- چون حجاب ، جز خيال نيست ، رفع حجاب نيز به خيال بايد كرد و شب و روز در خيال وحدت بايد بود .
- شريعت ، عبارت از فعلى چند و تركى چند است كه آن را فقهاء در كتب فقهيّه بيان كردهاند و طريقت عبارت از تهذيب اخلاق است يعنى تبديل اوصاف ذميمه به اوصاف حميده كه آن را سفر در وطن نيز گويند و تعبير به سلوك نمايند .
- سخن بسيار كردن دل را در جنبش آرد و تفرقه بازدهد و از كسب وحدت و يكانگى غافل سازد . جز به ضرورت حرف مزن و هر چه گويى مختصر گوى و انديشه وحدت را يك لمحه از خود جدا مكن . چون در مجلسى نشينى بيشتر مقيّد شو ، مبادا غفلتى واقع شود و سعى كن تا آن كثرت ، مرآت وحدت شود و مقوّى گردد .
- صحبت دنيا و اهل دنيا در طريق سلوك مضرّ است ، امّا كسى كه گرفتار است و نمىتوان از آن قطع كرد ، به ضرورت اجتناب تمام نمايد كه چيزى واقع نشود كه با شريعت يا طريقت يا حقيقت جنگ داشته باشد ، اگر تقصير رود بايد رجوع نمود و تدارك نمايد و ملاحظه وحدت را هرگز از دست نبايد داد . « 1 »
هامش
( 1 ) . طرائق الحقائق ، ج 2 ، ص 99 .