امر مهمتر و نجات جان مسلمانى با شرايط خاصّ واجب و يا گاهى افضل و طاعت است ، كدام طاعت خدا و رسولى - صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم - بالاتر از اين كه در زمان وحى و در حال بىخودى ، سرمبارك آن حضرت را به دامن بگيرد كه در حديثى ، آن را طاعت خدا و رسول - صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم - به حساب آورده است : « يُحِبُّكَ لِطاعَتِكَ للَّهِ وَ رَسُولِهِ » .
و امّا موضوع ردّ شمس ، علاوه بر اين كه كرامتى است از خواست دو ولىّ الهى - كه زمين و زمان مىتواند به فرمانشان باشد - مشكلى را نيز در فلك به همين حساب نمىتوان براى آن تصوّر نمود ؛ زيرا كسى كه قدرت آن را داشته باشد كه شمس را بازگرداند ، مىتواند كارى كند كه اثرى ، در گردش فلك نيز حاصل نشود و بيان ذيل عدّهاى از روايات نيز صورت ظاهر قضيّه را جوابگو مىباشد ، كه مىفرمايد : « ثُمَّ انْفَضّتِ الشَّمْسُ لِلْغُروبِ مِثْل انْفِضاضِ الْكَواكِبِ . »
ردّ شمس اميرالمؤمنين - عليهالسّلام - بعد از رسول اللَّه - صلّى اللَّه عليه و آله و سّلم -
امّا موضوع ردّشمس براى آن حضرت بعد از رسول اللَّه - صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم - از بيان دو روايتى كه ذكر نموديم ، معلوم مىشود علّت همان : « لايَحِلُّ لِنَبِىٍّ وَلا وَصِىٍّ نَبِىٍّ أَنْ يُصَلِّىَ فِيها » بوده و معلوم مىشود كرامت بازگشت شمس ، به حساب خواندن حضرتش خدا را به اسم اعظم حاصل شده است : « سَأَلْتُ اللَّهَ بِاسْمِهِ الْأَعْظَمِ » علاوه ، بيانات فوق نيز روشنكنندهى آن مشكل است .
( 1108 )
« أَلسَّلامُ عَلَيْكَ يا إِمامَ ذَوِى الْأَلْبابِ . » « 1 »
سلام بر تو اى پيشواى خردمندان واقعى .
هامش
( 1 ) . اقبال الاعمال ، ص 608 .