ترك شكر عملى ؛ ريشه تغيير نعمتها
ريشه و علّت تغيير نعمتهاى الهى ، ترك شكر عملى آنها است ؛ زيرا هر نعمتى شكرى مناسب با خود مىخواهد و انبيا و اوصيايشان - عليهمالسّلام - با بيانات الهى و يا بيان خويش ، شكر و نعمتى روشن فرمودهاند و شكر با زبان ، در آخرين مرحلهى شكر عملى مىباشد .
اميد آن كه پس از اين مقدّمات ، معناى جمله دعا : « إِغْفِرْ لِىَ الذُّنُوبَ الَّتِى تُغَيِّرُ النِّعَمَ » بر خوانندگان واضح شده باشد . اما اين كه آن گناهان كدام است در بخش آخر به آن اشاره مىشود .
( 681 )
« وَاغْفِرْ لِىَ الذُّنُوبَ الَّتِى تُورِثُ النَّدَمَ . » « 1 »
و آن دسته از گناهانم را كه موجب پشيمانى مىشود ، بيامرز .
مغفرت الهى ؛ موجب رهايى از ندامت در دنيا و آخرت
تمام نعمتهاى ظاهر و باطنى كه خداوند به بشر داده ، بدين جهت است كه از آنها بهرههاى راهگشايى به سعادت دنيا و آخرت و معنويّت گرفته شود و چون انسان اين نتيجه را از سرمايهى عمر و نعمتهاى الهى نگيرد ، ناچار اگر در اين جهان بيدارى برايش حاصل شود ، ندامت برگذشتهى خود خواهد داشت . و اگر بيدارى حاصل نشود ، پس از اين عالم ، انگشت ندامت خواهد گزيد . بنابراين ، طلب مغفرت براى آن است كه بتواند هر چه زودتر در اين جهان براى سعادت خود كوشش بنمايد ، تا از ندامت در دو عالم آسوده خاطر باشد .
پاورقی
( 1 ) . اقبال الاعمال ، ص 328 .