سوّمى كه ذيل آيه شريفه فوق بدان اشاره شده باشم . خداوند مىفرمايد :
لِيُعَذِّبَ اللَّهُ الْمُنافِقِينَ وَ الْمُنافِقاتِ وَ الْمُشْرِكِينَ وَ الْمُشْرِكاتِ وَ يَتُوبَ اللَّهُ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُؤْمِناتِ وَ كانَ اللَّهُ غَفُوراً رَحِيماً
« 1 » [ آرى ، چنين است ] تا خدا مردان و زنان منافق و مردان و زنان مشرك را عذاب كند و توبهى مردان و زنان با ايمان را بپذيرد و خدا همواره آمرزندهى مهربان است .
در نتيجه اگر چه دو وجه و احتمال اوّل بعيد به نظر نمىرسد ؛ ولى گمان مىشود احتمال سوّم نيز خالى از وجه نباشد ، البته به قرينهى جملههاى ديگر اين حوايج كه مىفرمايد : « وَ تُبَلِّغَنِى أَمَلِى » و : « وَ تُوصِلَنِى إِلى بِغْيَتِى . . . » .
بالاترين آرزوى بشر ؛ عبوديت و شهود حق و حسن عاقبت
اما اين كه آمال و اختيارات بشر چه بايد باشد كه تقاضاى آن در دو جمله فوق شده ؟
مىتوان گفت : منتهى آرزوى وى ، در مرحله اوّل بايد نعمتهاى معنوى و رسيدن به غرض غايى از خلقت و شهود حقّ و عبوديّت او سبحانه و بعد از آن حسن عاقبت و نايل شدن به نعمتهاى اخروى و محفوظ ماندن از ناملايمات بعد از اين عالم باشد .
( 889 )
« أَللَّهُمَّ ! صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ ، وَاجْعَلِ اسْمِى فِى هذَا الْيَوْمِ فِى السُّعَداءِ ، وَ رُوحِى مَعَ الشُّهَداءِ ، وَ إِحْسانِى فِى عِلِّيِينَ ، وَ إِسائَتِى مَغْفُورَةً . » « 2 »
خداوندا ! بر محمّد و آل محمّد درود فرست و نام مرا در اين روز ، در ميان نيكبختان و روحم را با گواهان [ اعمال و يا شهيدان ] و نيكىام را در علّيين قرار ده و بدىام را بيامرز .
هامش
( 1 ) . سورهى احزاب ، آيهى 73 .
( 2 ) . اقبال الاعمال ، ص 433 .