برمىشمرد و به خود نسبت داده و مىفرمايد : « عِنْدِى » احتمالاتى مطرح است :
1 . ممكن است مقصود از آن ، ابتلائات ظاهرى عالم طبيعت باشد كه آيهى شريفهى زير بدان اشاره نموده و مىفرمايد :
وَ لَنَبْلُوَنَّكُمْ بِشَيْءٍ مِنَ الْخَوْفِ وَ الْجُوعِ وَ نَقْصٍ مِنَ الْأَمْوالِ وَ الْأَنْفُسِ وَ الثَّمَراتِ وَ بَشِّرِ الصَّابِرِينَ
« 1 »
و مسلّماً شما را به چيزى مانند : ترس و گرسنگى و كاستى دارايى و جانها و ميوههايتان گرفتار و امتحان خواهيم نمود و به صابران مژده ده .
2 . امكان دارد مراد ابتلا و امتحان در امر بهرهمندى بهينه يا ناپسند از امر موت و حيات و انجام دادن و ندادن عمل صالح باشد كه خداوند در آيهى ديگر مىفرمايد :
خَلَقَ الْمَوْتَ وَ الْحَياةَ لِيَبْلُوَكُمْ أَيُّكُمْ أَحْسَنُ عَمَلًا
« 2 »
مرگ و زندگانى را آفريد ، تا شما را بيازمايد كه كدام يك از شما ، كردارش نيكوتر است .
3 . منظور ابتلا و امتحان در مقابل زر و زيور و دلبستگىهاى عالم طبيعت است كه بيشتر اهل جهان را به خود فريفته و از غرض غايى باز داشته است ؛ چنان كه خداوند مىفرمايد :
إِنَّا جَعَلْنا ما عَلَى الْأَرْضِ زِينَةً لَها لِنَبْلُوَهُمْ أَيُّهُمْ أَحْسَنُ عَمَلًا
« 3 »
آن چه را بر روى زمين است ، زينت و زيور آن قرار داديم ، تا آنها را بيازماييم كه كدام يك كردارش نيكوتر است .
4 . مقصود ابتلا و امتحان در مقابل تحمّل بار سنگين امانت ولايت و امامت است ؛ همان گونه كه حق سبحانه ابتدا حضرت ابراهيم - عليهالسّلام - را در مقابل بار امانت رسالت امتحان نمود و سپس مقام امامت را به او عطا فرمود ؛ چنان كه مىفرمايد :
هامش
( 1 ) . سورهى بقره ، آيهى 155 .
( 2 ) . سورهى ملك ، آيهى 2 .
( 3 ) . سورهى كهف ، آيهى 7 .