متن : « 602 »
و يندب الموصول بالّذى اشتهر * كبئر زمزم يلى و امن حفر
تجزيه و تركيب
واو : عاطفه .
يندب : فعل مضارع ، مفرد ، مذكّر ، غائب ، مجهول .
الموصول : نائب فاعل براى « يندب » .
باء : حرف جرّ .
الّذى : اسم موصول ، مجرور به « باء » ، متعلّق به « يندب » .
اشتهر : فعل ماضى ، مفرد ، مذكّر ، غائب ، صله و عائد براى « الّذى » .
كاف : حرف جرّ و مجرورش « قولك » است كه محذوف مىباشد .
بئر : اسم ، مضاف .
زمزم : مضاف اليه .
يلى : فعل مضارع ، مفرد ، مذكّر ، غائب ، صفت براى « بئر زمزم » .
و امن حفر : مفعول براى « يلى » .
ترجمه
موصول را با صلهاى كه به آن مشهور است مورد ندبه قرار مىدهند مانند « بئر زمزم » كه پهلوى « و امن حفر » قرار بگيرد .
متن : « 603 »
و منتهى المندوب صله بالألف * متلوّها إن كان مثلها حذف
تجزيه و تركيب
واو : استينافيّه .
منتهى : اسم ، مضاف ، مفعول براى فعل محذوف .
المندوب : مضاف اليه .
صله : فعل و فاعل و مفعول ، فعل امر ، مفرد ، مذكّر ، حاضر ، مفسّر است براى فعل محذوف .
بالالف : جارّ و مجرور ، متعلّق به « صله » .
متلوها : مضاف و مضاف اليه ، مبتداء .