قبل : ظرف ، مضاف ، متعلّق به حتم يا يجب
حال : مضاف اليه براى « قبل » ، موصوف .
لا يكون : فعل و ضمير فاعلى در آن اسمش مىباشد .
خبرا : خبر است براى « يكون » و جمله « لا يكون خبرا » صفت است براى « حال » .
عن : از حروف جارّ
الّذى : موصول ، مجرور به « عن » متعلّق است به « خبرا » .
خبره : مضاف و مضاف اليه ، مبتداء
قد : به معناى تحقيق
اضمرا : به صيغه ماضى مجهول و ضمير مستتر در آن نائب فاعلش بوده و الفش الحاقى است و جمله « قد اضمرا » خبر براى « خبره » بوده و جمله اسميّه « خبره قد اضمرا » صله و عائد براى « الّذىّ » مىباشد .
ترجمه :
و نيز حذف خبر واجب است در صورتى كه مبتداء پيش از حالى واقع بوده كه براى خبر بودن براى مبتداء صلاحيّت نداشته باشد .
متن : « 141 »
كضربى العبد مسيئا و اتمّ * تبيينى الحقّ منوطا بالحكم
تجزيه و تركيب
كاف : از حروف جارّه و مجرورش كلمه « قول » است كه محذوف مىباشد .
ضربى : مضاف و مضاف اليه ، مبتداء و خبرش محذوف است كه كلمه « حاصل » باشد .
العبد : مفعول است براى « ضربى » .