درصورت فقدان وارث مسلمان ثروت به آنها رسيده و بر امام عليه السّلام مقدّم مىشوند .
قوله : و لو لم يخلّف المسلم قريبا مسلما : كلمه [ لم يخلّف ] يعنى از خود بجاى نگذار و [ المسلم ] فاعل آن بوده و [ قريبا ] مفعول و [ مسلما ] صفت است براى [ قريبا ] .
قوله : كان ميراثه للمعتق : ضمير در [ ميراثه ] به مسلمان راجع است و كلمه [ معتق ] به صيغه اسم فاعل است و مقصود آنكه :
اگر ميّت در سابق عبد بوده و مولايش وى را آزاد كرده و حال كه فوت نموده مولا در قيد حيات باشد درصورتيكه از ميّت مزبور در طبقات نسبى وارث مسلمانى باقى نمانده باشد ميراثش به مولاى سابق او داده مىشود .
قوله : ثمّ ضامن الجريره : يعنى اگر معتق نداشت يا او نيز كافر بود ارث را بضامن جريرهاش مشروط به اينكه مسلمان باشد ميدهند .
قوله : ثمّ الامام عليه السلام : يعنى اگر ضامن جريره نداشته يا او نيز كافر بود اموالش تعلّق به امام عليه السّلام دارد .
قوله : و لا يرثه الكافر : ضمير منصوبى در [ لا يرثه ] به مسلمان راجع است .
قوله : به حال : يعنى در حالى از حالات چه وارث مسلمان داشته و چه نداشته باشد .
قوله : فانّ الكفّار يرثونه : ضمير منصوبى در [ يرثونه ] بكافر راجع است .
قوله : و ان بعد : كلمه [ ان ] وصليّه بوده و ضمير فاعلى در [ بعد ]
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 25
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٢٥