ب : فرمايش ديگر آن جناب كه فرمودهاند : الاسلام يعلو و لا يعلى عليه .
قوله : بجميع اصنافه : يعنى بجميع اصناف و اقسام كفر .
قوله : و ان انتحل معه الاسلام : كلمه [ ان ] وصليّه بوده و ضمير فاعلى در [ انتحل ] به صاحب كفر راجع بوده و ضمير مجرورى در [ معه ] به كفر برگشته و [ الاسلام ] مفعول است براى [ انتحل ] و تقدير عبارت چنين مىشود : و ان جعل الكافر مع الكفر الاسلام نحلة و مذهبا لنفسه .
قوله : فلا يرث الكافر : لفظ [ فاء ] دلالت بر تفريع دارد .
قوله : حربيا كان : ضمير در [ كان ] كه اسمش بوده به كافر راجع است و [ حربيّا ] خبر كان است كه بر آن مقدّم شده و مقصود از كافر حربى دو گروه مىباشند :
الف : كفّار غير اهل كتاب همچون بودائى و فرق بتپرستان .
ب : كفّار اهل كتاب كه به شرائط ذمّه عمل نكنند همچون يهود و نصارى و مجوس .
قوله : ام ذميّا : مراد از [ ذمّى ] صرفا اهل كتاب بوده كه در تحت ذمّه اسلام بوده و بشرائط آن عمل نمايند .
شرائط ذمّه اجمالا عبارتند از :
1 - پرداخت جزيه و ماليات به دولت اسلامى .
2 - التزام به احكام اسلام .
3 - عدم تعرض به زنان مسلمان يعنى با ايشان نكاح نكنند .
4 - باعث اغواء مسلمانان و انحراف ايشان از اسلام نگردند .
5 - اموال مسلمين را سرقت و غارت نكرده و قاطع طريق ايشان نباشند .
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 22
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٢٢