و امّا اينكه از نظر حكم بين شرب خمر و آشاميدن بول مرحوم مصنّف فرق گذاردند بايد بگوئيم :
در مقام فرق دو وجه گفته شده :
الف : فارق بين ايندو نصّ مىباشد .
ب : خمر جسم لطيف بوده از اينرو امعاء و احشاء آن را جذب كرده و هضم مىنمايند از اينرو به مجرّد تطهير ما فى الجوف و شستن پاك نمىشوند چه آنكه ذرات نجس به باطن آنها نفوذ نموده و به آب كشيدن ظاهرى باطنا پاك نمىشوند از اينرو تناول آن حرام است بخلاف بول كه چون هضم رابع و از فضولات است لاجرم ديگر براى تغذيه صلاحيّت نداشته و طبع هرگز آن را قبول نكرده و بدينوسيله در باطن ما فى الجوف نفوذ نمىنمايد فلذا بواسطه ملاقات با آنها صرفا ظاهرشان را متنجّس مىنمايد در نتيجه با مجرّد آب كشيدن اجزاء و اعضاء درونى پاك شده و پس از آن قابل تناول مىشوند .
انتقاد و اشكال مرحوم شارح
مرحوم شارح در مقام انتقاد و اشكال مىفرماين :
شستن گوشت در صورت شرب خمر كه گفتيم آب كشيدن آن لازمست از دو حال خارج نيست :
يا جهت آن اين است كه خمر در آن نفوذ نموده چنانچه ظاهرا وجهش همين است كه در اين فرض نبايد بين آن و ما فى الجوف فرق گذارد يعنى يا در هردو مىبايد بحرمت تناول قائل شويم و يا هردو را صرفا متنجّس دانسته كه پس از آب كشيدن قابل خوردن و استفاده
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 264
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٢٦٤