امتزجا بحيث يمكن التمييز و إن عسر كالحنطة بالشعير ، أو الحمراء من الحنطة بغيرها ، أو الكبيرة الحب بالصغيرة ، و نحو ذلك فلا اشتراك و لا فرق هنا بين وقوعه اختيارا ، أو اتفاقا
شرح فارسى :
مرحوم شارح در ذيل كلام مصنف ( ره ) كه فرموده [ و مزجا لا يتميّز ] مىفرماين :
يعنى يكى از دو مال با ديگرى به نحوى امتزاج يا اختلاط پيدا كند كه از هم مشخص نباشند مثلا هردو از نظر جنس و وصف متفق باشند نظير اختلاط دو كوپه گندم با هم .
در نتيجه اگر امتزاجشان بطورى باشد كه از هم قابل امتياز و تشخيص بوده اگرچه به صعوبت و مشقت بتوان آنها را از يكديگر جدا نمود همچون اختلاط گندم با جو يا گندم سرخ با گندم غير سرخ و يا گندمى كه حبههاى آن درشت بوده با گندمهائى كه حبههايش كوچك و ريز باشد و امثال اين امور اشتراك حاصل نمىشود و مالكين موظفند مال خود را تخليص و جدا نمايند .
لازم بتوضيح است كه در حصول شركت بواسطه امتزاج فرقى نيست بين اينكه مزج و خلط به اختيار مالكين بوده و از روى قصد و عمد به آن دست زده باشند يا بدون اختيار آنها و بحسب اتفاق صورت گيرد .
قوله : و ان عسر : ضمير مستتر به [ تمييز ] راجعست .
قوله : بغيرها : ضمير مؤنث به [ حمراء ] عود مىكند .
قوله : و لا فرق هنا : مشار اليه [ هنا ] مزج مىباشد .
قوله : وقوعه اختيارا : ضمير [ وقوعه ] به مزج راجعست .
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 10
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص١٠