مرحوم مصنف مىفرماين :
1 - شرط جواز تيمم
شرط جواز تيمّم نبودن آب يا دست نداشتن به آن مىباشد .
شارح ( ره ) مىفرماين :
براى جواز تيمّم سه شرط بيان فرمودهاند كه ذيلا درج مىشود :
1 - نبودن آب : يعنى بعد از تفحّص بمقداريكه معتبر است آب پيدا نشود .
2 - عدم وصول آب : يعنى علم بوجود آب داريم و براى رسيدن به آن محتاج به تفحّص نيستيم لكن از حركت و اقدام براى رسيدن به آن عاجز باشيم و علل عجز بسيار است نظير : پيرى ، مرض ، زمينگير بودن ضعف قوا ، و نبودن كمك يا اگر باشد طالب اجرتى است كه قدرت بر پرداخت آن نيست ، ضيق وقت از تحصيل به طورى كه اگر به دنبالش برويم تحصيل مىشود ولى وقت نماز مىگذرد به نحوى كه بعد از تحصيل آن حتّى يك ركعت از نماز را در وقتش نمىتوان خواند يا مثلا آب در چاه عميقى است كه وسيله بيرون آوردنش ميسور نيست حتى به خريدن ريسمان و سطل به اين معنا كه اين اسباب يا اساسا نيست يا اگر باشد پول تهيّه آنها موجود نيست و لو به قرض گرفتن يا حتّى ممكن نيست جامه خود را بعنوان ريسمان پاره كرده و بوسيله آن آب كشيد يا حتّى عاريه كردن اين وسائل نيز مقدور نيست يا فرضا آب در مكان مخوفى است كه رفتن به آن موضع چه بسا موجب ضرر بر نفس يا مال يا ناموس و يا آبرو و يا احيانا سبب ضايع شدن عقل و لو ضياع عقل به اين مقدار باشد كه رفتن به آن مكان اثر ترس و وحشت در وى به يادگار بگذارد و وى شخص
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 537
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٥٣٧