تخطي إلى المحتوى الرئيسي

گنجينه بهارستان (علوم وفنون پزشكى) — صفحة 219

مساهمون:

ص٢١٩

اسقورديون

سقورديون نيز « 1 » نويسند « 2 » يعنى ثوم الحية « 3 » ، ثوم برّى و ثوم الحية « 4 » نيز خوانند . و به فارسى سير مو و سير برّى گويند . گرم و خشك است در اواخر سيوم « 5 » . مفتّح و مجفف و مجلى « 6 » بود . ترياقيّت « 7 » دارد « 8 » . نافع است به نهش افعى و حيّات و گزيدن سگ ديوانه و لسع عقرب و رتيلا . مدرّ بول و حيض و مخرج جنين « 9 » بود . به اوجاع مفاصل و عرق النساء و وجع ورك « 10 » مفيد است . چون طلا كنند بر لسع عقرب ، سم را به خارج جذب كند و سينه را از اخلاط « 11 » پاك سازد « 12 » . و « 13 » شربتى « 14 » يك مثقال است . بدلش عنصل كوچك است . « 15 »

اصل سوسن آسمانجونى « 16 »

ايرسا نيز خوانند . و آن بيخ سوسن صحرايى است كه گل زرد و سفيد و لاجوردى دارد . مختار « 17 » ، تازهء خشك
[ 11 a ]
پوست كه جرمش « 18 » سخت باشد و چون بخورند « 19 » زبان را بگزد « 20 » و در وقت كوفتن ، عطسه آورد و مغشوش « 21 » نشده باشد . گرم و خشك است در آخر دوم .
هامش
( 1 ) . م : ز . ( 2 ) . ن : گويند . ( 3 ) . ن : + و . ( 4 ) . ن و م : - و ثوم الحية . ( 5 ) . ن : سيم . ( 6 ) . ن : محلى . ( 7 ) . س : ترياقيه . ( 8 ) . م : ترياق است وارد . ( 9 ) . س : چنين . ( 10 ) . س : چنين . ( 11 ) . م : اخماط . ( 12 ) . ن و م : كند . ( 13 ) . ن : - و . ( 14 ) . س : شيرينى ، م : شربتى ، - و . ( 15 ) . م : - است . ( 16 ) . ن : اصل السوسن الاسمان و نى ، م : اصل الوس الاسمانحونى . ( 17 ) . م : - مختار . ( 18 ) . م : حرفس . ( 19 ) . ن : بخايند . ( 20 ) . ن : بكرز . ( 21 ) . ن : مشوش ، م : ميسوس .