و بعضى « 1 » لفظ « و رحمة اللّه » را علاوه نمودهاند .
و بعضى « 2 » لفظ « و بركاته » را نيز ضمّ به آن كردهاند ؛ و آن احوط است ؛ ليكن در وجوب ما عداى « السلام عليكم » تأمّل است .
و نيّت خروج از نماز به سلام ، واجب نيست ؛ پس اگر در حال سلام دادن ملتفت به آن نباشد ، مانعى ندارد ، و از نماز بيرون مىرود .
و هرگاه نيّت عدم خروج را به سلام اوّل داشته باشد ، صحّت نماز او دور نيست ، و به آن خارج از نماز مىشود ، هر چند در آن ، نيّت آثم باشد ، هرگاه تقصير در معرفت مسأله نموده باشد ، و الّا آثم هم نخواهد بود .
بلى ، هرگاه بر اين وجه كه مخرج نباشد ، آن را به جا آورد در صحّت نماز او اشكال است ( 1 ) * ، مگر آن كه معتقد عدم اخراج آن از نماز باشد ، و در آن اعتقاد ، مقصّر نبوده باشد ؛ چه در اين صورت مانعى در صحّت نماز او نيست .
و امّا « السّلام عليك ايّها النبىّ و رحمة اللّه و بركاته » ، پس آن ، سلام مخرج از نماز نيست ، و صيغهء سلام در اين مقام محسوب نمىشود ، و دور نيست كه از تكملهى تشهّد باشد ؛ چون صلوات بر محمّد و آل او فرستاده ، إتباع آن به سلام مىنمايد .
و مشهور بين العلما استحباب آن است « 3 » ، و بعضى « 4 » قايل به وجوب آن نيز
هامش
( 1 ) * اقوى صحّت است . ( محمّد باقر )
( 1 ) - ابى الصلاح حلبى در الكافى ، ص 119 .
( 2 ) - محقّق حلّى در شرايع الاسلام ، ج 1 ، ص 79 ؛ شهيد اوّل در الالفيّة ، ص 62 ؛ شهيد ثانى در مسالك الافهام ، ج 1 ، ص 224 .
( 3 ) - ر . ك : تذكرة الفقهاء ، ج 3 ، ص 246 ؛ ذكرى الشيعة ، ج 3 ، ص 437 .
( 4 ) - صاحب كتاب الفاخر به نقل شهيد اوّل [ در ذكرى الشيعة ، ج 3 ، ص 420 ] ؛ فاضل مقداد در كنز العرفان ، ج 1 ، ص 199 - 202 .