عدول از سورهى « توحيد » به دو سورهى مذكوره در نماز جمعه ، كه على الظاهر دغدغهاى در آن نيست ، هر چند ظاهر محقّق حلّى « 1 » - عليه الرحمة - منع از آن است .
بدان كه مشهور بين الاصحاب « 2 » وجوب تعيين سوره است حين شروع به بسمله ؛ چون بسمله مشترك بين السور است ، و بدون نيّت ، متعين به سورهى مخصوصى نمىشود .
و ظاهر بعضى « 3 » تفصيل ما بين آن است كه نيّت خلاف نمايد يا سوره را معيّن نكند ، پس صورت ثانى را مجزى مىدانند ، به خلاف صورت اوّل .
پس اگر بسم اللّه را اوّل به قصد سوره معيّن نمايد ، و بعد خواهد از آن سوره عدول به سورهى ديگر كند ، بايد بسم الله را به جهت آن سوره ، دوباره بگويد .
و بعضى « 4 » نيّت تعيين سوره را مطلقا لازم نمىدانند ؛ و احوط ، قول اوّل است ، هر چند قول وسط ، خالى از وجه نيست ؛ چون در احاديث اشعارى به اعتبار تعيين نيّت در اين مقام نشده ،
و اگر معتاد او خواندن سورهى معيّنه باشد ، به همان اكتفا مىشود و احتياجى به تعيين نيست .
و بدان كه در دو ركعت آخر نماز چهار ركعتى ، و در ركعت آخر نماز سه ركعتى ،
هامش
( 1 ) - شرايع الاسلام ، ج 1 ، ص 89 .
( 2 ) - ر . ك : الحدائق الناضرة ، ج 8 ، ص 228 .
( 3 ) - شهيد اوّل در ذكرى الشيعة ، ج 3 ، ص 335 ؛ محقّق ثانى در الرسالة الجعفرية ( رسائل المحقّق الكركى ، ج 1 ، ص 110 ) ؛ شهيد ثانى در روض الجنان ، ج 2 ، ص 716 - 717 ؛ فاضل هندى در كشف اللثام ، ج 4 ، ص 67 .
( 4 ) - از آن جمله : محقّق اردبيلى در مجمع الفائدة و البرهان ، ج 2 ، ص 248 ؛ محدّث بحرانى در الحدائق الناضرة ، ج 8 ، ص 228 ؛ محقّق نراقى در مستند الشيعة ، ج 5 ، ص 125 .