باب سى و دوم بَابُ الْبَيَانِ وَالتَّعْرِيفِ وَلُزُومِ الْحُجَّة
اصل : شرح : اين باب ، براى ابطال قول جَهميّه و مُرجئه و مانند ايشان است ؛ چه جهميّه مىگويند كه : ايمان مكلّف ، به محض علم به ربوبيّت اللَّه تعالى است . و مرجئه مىگويند كه : ايمان مكلّف ، به محض علم به ربوبيّت و رسالت و صدق جميعِ مَا جَاءَ بِهِ الرَّسُول است ، خواه عمل به آن علم شود و خواه نه ، چنانچه مىآيد در « كِتَابُ الْحُجَّةِ » در باب صد و دوم كه « بَابُ مَا أَمَرَ النَّبِيُّ صلى الله عليه و آله بِالنَّصِيحَةِ لِأَئِمَّةِ الْمُسْلِمِينَ وَاللُّزُومِ لِجَمَاعَتِهِمْ وَمَنْ هُمْ » است .
الْبَيَان ( به فتح باء يك نقطه و ياء دو نقطه در پايين ) : ظاهر ساختن .
التَّعرِيف : شناسانيدن . اللُّزُوم : جدا نشدن .
يعنى : اين باب ، بيانِ اين است كه : اللَّه تعالى به شواهد ربوبيّت ، ظاهر ساخته بر خلايق ، صاحبِ كلِّ اختيارِ هر كس و هر چيز بودن خود را ؛ به اين معنى كه در هر چه اختلاف بى مكابره رود در آن ، حكم ، حكم او باشد . و چون اين معنى بى تعيينِ رسل و اوصياى رسل و شناسانيدنِ ايشان به خلق به معجزات و محكمات ، نمىشود ، شناسانيده نزد خلايق رسول را و بعد از رسول امام را به نصوص ، مثل محكماتى كه در آنها نهى از اختلاف از روى ظن هست . و چون ربوبيّت الهى ، مخصوص بعضِ ازمنه نيست ، لازم ساخته حجّت خود را كه از زمان آدم تا انقراض دنيا هيچ زمانى خالى از رسولى يا وصىّ رسولى كه حجّت باشد و مصداق ربوبيّت اللَّه تعالى باشد نيست .