إِلَّا هُوَ ، مِنْ ذلِكَ يَكُونُ الْبَدَاءُ ؛ وَعِلْمٌ عَلَّمَهُ مَلَائِكَتَهُ وَرُسُلَهُ وَأَنْبِيَاءَهُ ، فَنَحْنُ نَعْلَمُهُ » .
شرح : روايت است از امام جعفر صادق عليه السلام گفت كه : به درستى كه اللَّه تعالى را دو قسم علم است ؛ يكى محفوظ است كه نمىداند آن را مگر او ، از روى آن و بس مىباشد بَداء . و يكى تعليم كرده آن را به ملائكهء خود و رسل خود و پيغمبران خود ؛ پس ما جميع آن را مىدانيم .
[ حديث ] دهم
اصل : [ مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيى ، عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ ، عَنِ الْحُسَيْنِ بْنِ سَعِيدٍ ، عَنِ الْحَسَنِ بْنِ مَحْبُوبٍ ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ ] عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ عليه السلام ، قَالَ : « مَا بَدَا لِلَّهِ فِي شَيْءٍ إِلَّا كَانَ فِي عِلْمِهِ قَبْلَ أَنْ يَبْدُوَ لَهُ » .
شرح : بَدا به صيغهء ماضى غايب معلومِ باب « نَصَرَ » است . و فاعلش ، ضمير مستترِ راجع به مصدرش است .
ضمير مستتر در كَانَ ، راجع به شَيْءٍ و به مصدر « بَدَا » مىتواند بود . و همچنان است ضمير مستتر در يَبْدُوَ .
يعنى : روايت است از امام جعفر صادق عليه السلام گفت كه : بدا نشده براى اللَّه تعالى در كارى مگر آن كه بوده در علم او پيش از به هم رسيدنِ آن كار براى او .
تحقيق اين شد در شرح عنوان باب .
[ حديث ] يازدهم
اصل : [ عَنْهُ ، عَنْ أَحْمَدَ ، عَنِ الْحَسَنِ بْنِ عَلِيِّ بْنِ فَضَّالٍ ، عَنْ دَاوُدَ بْنِ فَرْقَدٍ ، عَنْ عَمْرِو بْنِ عُثْمَانَ الْجُهَنِيِّ ] عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ عليه السلام ، قَالَ : « إِنَّ اللَّهَ لَمْ يَبْدُ لَهُ مِنْ جَهْلٍ » .
شرح : لَمْ يَبْدُ به صيغهء مجهول است . نايب فاعل ضمير ، راجع به مصدرش يا لَهُ است .