تخطي إلى المحتوى الرئيسي

عرفان اسلامى ( شرح مصباح الشريعة ومفتاح الحقيقة المنسوب للإمام الصادق ع) (فارسى) — صفحة 491

مساهمون:

ص٤٩١
باشد ، در ترجمهء دو جملهء مورد بحث مىگويد : لازم است كه مؤمن در همهء حال ، چه در اداى واجبات ، و چه در اداى مستحبّات بلكه در جميع حركات وسكنات از اغواى شيطان و فريب او غافل نباشد كه مبادا به اغواى او معصيتى يا خلاف اولايى از او صادر شود و به سبب آن مستحق عذاب يا محروم از ثواب گردد . حاصل آن كه : بنده بايد چنان باشد كه هرگاه به توفيق الهى مرتكب فعل طاعتى شود در حركات و سكنات آن فعل مطّلع حال خود بوده كه مبادا در آن حركات امر ناملايمى مثل قصد ريا يا مانند او از او صادر شود و به سبب آن قصدِ پليد طاعتش باطل گردد . و هرگاه به عصمت الهى ترك معصيتى كند ، باز بايد از حال خود غافل نباشد كه مبادا قصد بدى چون كبر و عجب از او سانح شود .

تقسيم نعم الهى

حاصل آن كه : لفظ « توفيق » و « عصمت » در متن دعا اشاره به تقسيم نعمت‌هاى الهى است . محقّقين بزرگوار گفته‌اند كه جميع نعمت‌هاى الهى بر دو قسم است : نعمت نفع و نعمت دفع . نعمت نفع عبارت از اعطاى منافع و مصالح هر شخص از طريق خداست ، مثل استواى خلقت و لذّات جسمانى هم‌چون طعام و آشاميدنىها و لباس و مسكن و نكاح و غير آن . و نعمت دفع عبارت است از قدرت داشتن براى دفع مفاسد و مضارّ ، خواه داخلى مثل دفع آفت‌هاى نفس و امراض و علل بدنى ، خواه خارجى مثل دفع