تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ نيروى دريايى اسلام در مصر و شام (فارسى) — صفحة 61

مساهمون:

ص٦١

برخورد مىكرد و صدايى از آن مىشنيديم كه حالى از يأس و نوميدى بود ، درواقع گاهى مىمرديم و گاه زنده مىشديم . . . در بحبوحهء اين حوادث كارهايى راكه رؤسا و دريا نوردان ، نسبت به اين كشتى انجام مىدادند كارى مهمّ و دشوار بود آن را وارد تنگه‌هايى مىكردند و مانند سوار كا رى كه ، لجام اسب سركش را رها كند ، آن را به حركت در مىآوردند و با اين كار ، عملى شگفت انگيز به وجود مىآوردند كه در وصف نمىگنجد . » « 1 » همچنين ابن بطوطه ، جهانگرد طنجى ( قرن 14 م ) درگفتهء خود مشكل حركت در اين دريا را ياد آورشده و مىگويد : « به دليل وجود سنگهاى زياد در اين دريا ، شب هنگام درآن مسافرت صورت نمىگرفت ، بلكه از هنگام طلوع خورشيد تا غروب مسافرت انجام مىشد و لنگر مىانداختند و در خشكى فرود مىآمدند و صبحگاهان سوار بر كشتى مىشدند ، آنها ناخداى كشتى را ربّان مىنامند و سكان دار كشتى پيوسته در قسمت جلو شناور بر محل سنگهااطّلاع حاصل مىكند و آنها را بنات مىنامند » « 2 » اما محمدبن قاسم نويرى ، مورخ سكندرى ، صحنه‌اى زيبا از برخى عادتها و رسومى كه بين كشتيرانان اين دريا رواج دارد بيان مىكند و با اشاره به نام بعضى از كشتىهاى اين دريا و طريقه ساختن و تعمير آنها ، مىگويد : كشتيهاى درياى يمن ( سرخ ) ، مانند كشتيهاى درياى روم ( مديترانه ) درآنها ميخ به كار نرفته است بلكه با قنبار كه همان ليف پوست درخت نارگيل است « 3 » دوخته مىشد ، و اين كار به دليل وجود كوه‌هاى مغناطيسى بود كه در درياى هندويمن وجود داشت چون اگر آهن از نزديكى آن عبور مىكرد به جهت خاصيت

هامش
( 1 ) - رحلهء ابن جبير ، ص 51 - 52 ، ( چاپ بيروت ) .
( 2 ) - رحلهء ابن بطوطه ، ج 2 ، ص 162 - 163 ( چاپ اروپايى ، انتشار و ترجمه دفريمرى و سانجنيتى ) .
( 3 ) - ابن بطوطه مىگويد كه اين ليف در مصر بر ساحل عيذاب دبّاغى مىشد و سپس با عصاى آهنى آن رامىكوبيدند و آنگاه زنان آنها را مىرشتند و از آن طنابهايى كه به وسيلهء آن تخته‌هاى كشتى به جاى استفاده ازميخ ، به يكديگر دوخته مىشد و سپس ميان آنها ميخهاى چوبى قرار مىدادند و آن را با مواد چربى مانند روغن كرچك و روغن كوسه‌ماهى ، روغن مالى مىكردندتا چوبهاى آن در برخورد با صخره‌هاى دريا ، انعطاف پذير باشد .
تاريخ نيروى دريايى اسلام در مصر و شام (فارسى) — صفحة 61 | احمد مختار العبادى / سيد عبدالعزيز سالم