تخطي إلى المحتوى الرئيسي

انديشه هاى اسلامى در بستر تاريخ (فارسى) — صفحة 20

مساهمون:

ص٢٠

ضرورت دين‌دارى

دانشمندان و دين‌پژوهان ، وجود دين و خداپرستى را براى همهء انسان‌ها و جوامع انسانى ضرورى دانسته‌اند . نخستين دليل آنان ، نياز فطرى و روحى بشر به دين و خداپرستى است . روانشناسان مىگويند انسان‌ها براساس « حس مذهبى » و يا به تعبير « ويليام جيمز » روانشناس مشهور آمريكايى « احساسات مذهبى » - كه مجموعه‌اى از احساسات و عواطف ذاتى انسانها را در برمىگيرد - « 1 » نيازمند عشق‌ورزى و عبادت خدا مىباشند . در ضرورت دين‌دارى و خداپرستى همين بس كه روانشناسان و روانپزشكان به‌طور مكرر در مصاحبه با رسانه‌هاى گروهى اعلام مىكنند : ايمان مذهبى و دعا و راز و نياز با خدا ، يكى از بهترين و مؤثرترين راه‌هاى درمان بيمارىهاى روحى و بلكه جسمى است . « 2 » دومين علت ، نياز جامعهء بشرى به قوانين جامع و مترقى است كه تنها از عهدهء دين الهى بر مىآيد ؛ چه آنكه دين برنامهء كامل زندگى مادى و معنوى بوده و به جنبه‌هاى زندگى دنيوى و اخروى توأمان توجه نموده است . از اين رو ، در صورت پيروى كامل از آن و به اجرا گذاردن همهء قوانين و دستورهاى دينى هم زندگى مادى و دنيوى انسان سامان درستى مىيابد و هم زندگى معنوى و نيازهاى روحى و فطرى بشر تأمين مىشود . اما قوانين برآمده از عقل بشر ، با فرض درستى و علمى بودن ، فقط توان سامان بخشى به زندگى مادى و رفاه زندگى دنيوى را دارد و توان برآوردن خواسته‌ها و نيازهاى معنوى و روحى بشر را ندارد . « 3 » راز پيدايش بحران شديد روحى و اخلاقى در ميان بشر متمدن غربى ، همين است كه با اتكاى به عقل صرف و قوانين برآمده از آن مىخواهد به خوشبختى و رستگارى برسد ؛

هامش
( 1 ) - ر . ك . دين و روان ، ترجمه مهدى قائنى ، ص 2 - 3 ، بنگاه ترجمه و نشر كتاب ، تهران .
( 2 ) - براى تحقيق بيشتر درباره فطرت خداجويى و نياز فطرى به دين علاوه بر كتاب ياد شدهء بالا ر . ك . فطرت ، شهيد مطهرى ؛ مجموعهء آثار ، شهيد مطهرى ، ج 3 ، ص 492 - 499 ؛ فطرت در قرآن ، عبدا . . . جوادى آملى .
( 3 ) - ر . ك . آموزش دين ، علامهء طباطبايى ، جمع‌آورى و تنظيم از سيد مهدى آيت‌اللهى ، ص 68 - 72 ، دفتر انتشارات اسلامى وابسته به جامعهء مدرسين ، حوزهء علميهء قم .