دختر پيامبر ( ص ) به ما آموخت كه ملاك انفاق دارايى نيست كه توانايى است :
لَوْ انْتُمْ تَمْلِكُونَ خَزائِنَ رَحْمَةِ رَبّى لَامْسَكْتُمْ خَشْيَةَ الْانْفاقِ ( اسراء : 100 )
اگر شما مالك خزائن رحمت پروردگار من بوديد ، در آن صورت [ به دليل تنگ نظرى ] امساك مىكرديد ، مبادا انفاق ، مايهء تنگدستى شما شود .
انفاق و ايثار در همهء ابعادش در وجود فاطمه ( س ) به صورت ملكهاى در آمده بود كه در تمامى زواياى زندگىاش تبلور داشت . صحنههايى كه فاطمه ( س ) در زندگى كوتاه مدت خود از ايثار ترسيم كرده است ، بى شك در تاريخ بشر بى نظير است . اينك در ادامهء بحث به جلوه هايى از انفاق و ايثار خدا پسندانهء فاطمه ( س ) اشاره مىكنيم .
درآمد فدك
: فدك قريهاى بود در فاصلهء حدود صد و چهل كيلومترى مدينه با چشمهاى جوشان و نخلهاى فراوان « 1 » كه درختان خرماى آن با كلّ درختان خرماى شهر كوفه در قرن ششم برابرى مىكرد . « 2 » اين روستاى سر سبز در سال ، درآمدى بين 24 تا هتفاد هزار دينار داشت . « 3 » شايد اين اختلاف ناشى از تفاوت درآمد سالانهء آن بوده است . فدك متعلق به يهوديان بود كه طى قرار داد صلحى به رسول اللَّه ( ص ) واگذار شد و چون خالصهء رسول خدا ( ص ) بود . « 4 » در اختيار آن حضرت قرار گرفت و او در حيات خود فدك را به بانوى اسلام حضرت فاطمه ( س ) بخشيد . « 5 »
هامش
( 1 ) . معجم البلدان ، ج 4 ، ص 238 .
( 2 ) . شرح نهج البلاغه ، ابن ابى الحديد ، ج 16 ، ص 236 .
( 3 ) . سفينة البحار ، ج 7 ، ص 45 و بحارالانوار ، ج 29 ، ص 123 .
( 4 ) . طبق تصريح قرآن ، چيزى كه بدون درگيرى نظامى و جنگ به دست مسلمانان بيفتد ، منحصراً حق پيامبر ( ص ) است و به صورت غنائم جنگى تقسيم نمىشود ( ر . ك : حشر ، آيه 6 و 7 ) .
( 5 ) . ر . ك : الدرالمنثور ، ج 5 ، ص 273 و 274 .