فصل دوازدهم : ايثار و انفاق
واژهء « ايثار » در اصل به معناى ترجيح يك چيز بر چيزى ديگر و در اصطلاح ، مقدم داشتن ديگران بر خود در جلب منفعت و دفع ضرر است . « انفاق » از ريشه « نفق » به معناى خروج و تمام شدن است و بخشش مال را از آن جهت انفاق گويند كه شخص ، مال را بدان وسيله از تملك خويش خارج مىكند و در اصطلاح عبارت است از خرج كردن مال در راه خدا ؛ اعم از واجب و مستحب .
دو خصلت پسنديدهء انفاق و ايثار از فضائل اخلاقى به شمار مىروند و متخلّق به اين دو صفت ، يعنى ايثارگران و انفاق كنندگان در آيات و روايات مورد تمجيد قرار گرفتهاند . قرآن دربارهء انفاق مىفرمايد :
الَّذينَ يُنْفِقُونَ اموالَهُم فى سَبيلِ اللَّه ثُمَّ لا يُتْبِعُونَ ما انْفَقُوا مَنّاً وَ لا اذىً لَهُم اجْرُهُم عِندَ رَّبِهِمْ وَ لا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ و لا هُم يَحْزَنُون . ( بقره : 262 )
كسانى كه اموال خود را در راه خدا انفاق مىكنند ، سپس در پى انفاقى كه كردهاند منّت نمىگذارند و آزارى نمىرسانند ، پاداش آنان نزد پروردگارشان ( محفوظ ) است ؛ نه ترسى دارند و نه غمگين مىشوند .
و درمقام تمجيد از انصار كه در اوج فقر و نيازمندى ، پذيراى مهاجران