اميرمؤمنان عليه السلام حكومت را به عنوان يك هدف نمىديد ، بلكه آن را وسيله و ابزارى براى احياى حق و جلوگيرى از باطل مىدانست . از اين رو ، هنگامى كه « ابن‌عباس » در محلى نزديك بصره به نام « ذىقار » بر آن حضرت وارد شد و امام مشغول وصله كردن كفش كهنه‌اش بود ، فرمود : به خدا سوگند اين كفش كهنه براى من از حكومت بر شما محبوب‌تر است ، مگر اين‌كه به وسيلهء آن حقى را پابرجا يا از باطلى جلوگيرى كنم . « 2 » همچنين آن حضرت هدف خود را از پذيرش حكومت بعد از « عثمان » تأمين عدالت اجتماعى دانسته و فرمود : سوگند به خدايى كه دانه را شكافت و انسان‌ها را آفريد ، اگر آن جمعيت ( براى بيعت با من ) حاضر نمىشدند و با يارى ايشان حجّت بر من تمام نشده بود ، و اگر نبود پيمانى كه خداوند متعال از دانشمندان گرفته كه بر شكمبارگى ظالم و گرسنگى مظلوم راضى نشوند ، هرآينه مهار شتر خلافت را روى كوهانش انداخته و آخرش