درست است كه خداى متعال ، شهدا را در همين دنيا هم زنده نگه مىدارد و شهيد به طور قهرى در تاريخ و ياد مردم ماندگار است ؛ اما ابزار طبيعىيى كه خداى متعال براى اين كار - مثل همهء كارها - قرار داده است ، همين چيزى است كه در اختيار و ارادهء ماست . ما هستيم كه با تصميم درست و بجا ، مىتوانيم ياد شهدا و خاطره و فلسفهء شهادت را احيا كنيم و زنده نگهداريم .
اگر زينب كبرى ( س ) و امام سجّاد ( صلواةاللَّه عليه ) در طول آن روزهاى اسارت - چه در همان عصر عاشورا در كربلا و چه در روزهاى بعد در راه شام و كوفه و خود شهر شام و بعد از آن در زيارت كربلا و بعد عزيمت به مدينه و سپس در طول سالهاى متمادى كه اين بزرگواران زنده ماندند - مجاهدات و تبيين و افشاگرى نكرده بودند و حقيقت فلسفهء عاشورا و هدف حسين بن على و ظلم دشمن را بيان نمىكردند ، واقعهء عاشورا تا امروز ، جوشان و زنده و مشتعل باقى نمىماند .
چرا امام صادق ( عليه الصّلاة و السّلام ) - طبق روايت - فرمودند كه هر كس يك بيت شعر دربارهء حادثهى عاشورا بگويد و كسانى را به آن بيت شعر بگرياند ، خداوند بهشت را به او واجب خواهد كرد ؟ چون تمام دستگاههاى تبليغاتى ، براى منزوى كردن و در ظلمت نگهداشتن مسألهء عاشورا و كلًا مسألهء اهل بيت ، تجهيز شده بودند تا نگذارند مردم بفهمند چه شد و قضيه چه بود . تبليغ ، اين گونه است . آن روزها هم مثل امروز ، قدرتهاى ظالم و ستمگر ، حداكثر استفاده را از تبليغات دروغ و مغرضانه و شيطنتآميز مىكردند . در چنين فضايى ، مگر ممكن بود قضيهء عاشورا - كه با اين عظمت در بيابانى در گوشهاى از دنياى اسلام اتفاق افتاده - با اين تپش و نشاط باقى بماند ؟ يقيناً بدون آن تلاشها ، از بين مىرفت .
آنچه اين ياد را زنده كرد ، تلاش بازماندگان حسين بن على ( ع ) بود . به همان اندازه كه مجاهدت حسين بن على ( ع ) و يارانش به عنوان صاحبان پرچم ، با موانع برخورد داشت و سخت بود ، به همان اندازه نيز مجاهدت زينب ( س ) و مجاهدت امام سجّاد ( ع ) و بقيهء بزرگواران ، دشوار بود . البته صحنه آنها ، صحنهء نظامى نبود ؛ بلكه تبليغى و فرهنگى بود . ما به اين نكتهها بايد توجه كنيم .
عاشورا شناسى (فارسى) — صفحة 225
مساهمون: پژوهشكده تحقيقات اسلامى
ص٢٢٥