قرآن كريم دربارهء راسخ نبودن اعتقاد در اين افراد مىفرمايد : « وَ لَوْ دُخِلَتْ عَلَيْهِمْ مِنْ اقْطارِها ثُمَّ سُئِلُوا الْفِتْنَةَ لَاتَوْها وَ ما تَلَبَّثُوا بِهآ الَّايَسيراً » « 1 » اگر دشمنان به خانههاى آنها هجوم مىآوردند و از آنها تقاضاى بازگشت به كفر و شرك مىكردند آنان مىپذيرفتند و جز مدت كوتاهى ( براى انتخاب اين راه ) درنگ نمىكردند . مرحوم علّامهء طباطبايى قدس سره مىفرمايد : اگر مشركان وارد خانه اينها شوند و از آنها بخواهند كه از دين برگردند ، به آنها پاسخ مثبت مىدهند . همين مقدار كه درخواست را مطرح كنند ، مىپذيرند آنان در دين استوار نيستند اگر سختى به آنها برسد مرتدّ مىشوند . « 2 » و لذا منافقان به راحتى آنها را از جنگ منصرف ، و از صف مؤمنان جدا مىكردند : « قَدْ يَعْلَمُ اللَّهُ الْمُعَوِّقينَ مِنْكُمْ وَالْقائلينَ لِاخْوانِهِمْ هَلُمَّ الَيْنا وَ لا يَأْتُونَ الْبَأْسَ الَّاقَليلًا » « 3 » خدا از حال آنان كه مردم را از جنگ مىترسانند و باز مىدارند و به برادران خود مىگويند با ما متّفق باشيد ( و خود را از معركه بيرون كنيد ) بهخوبى آگاه است و آنها ( مردمى ضعيفند و ) جز اندكى پيكار نمىكنند . اكثر افرادى كه از روى طمع ايمان آوردند از مصاديق اين آيات مىباشند . اين عناصر سست اعتقاد در مقاطع سرنوشتساز ، ضربهء مهلك به پيكر دين و اولياء خدا وارد نمودهاند . همين طايفه بودند كه به آسانى فرمايش پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله را درباره خلافت مولى الموحّدين على عليه السلام فراموش كردند و با منافقان كنار آمدند و در جواب على عليه السلام و همسرش عليها السلام گفتند : اگر زودتر آمده بودى ، با تو بيعت مىكرديم و همينها بودند كه امام حسن عليه السلام را تنها گذاشتند و زمينه حاكميت معاوية بن ابى سفيان را هموار ساختند و همين گروه بودند كه در اثر تهديد « ابن زياد » شمشير به روى اباعبدالله الحسين عليه السلام كشيدند . و . . .
زمينه هاى قيام امام حسين (ع) (فارسى) — صفحة 119
مساهمون: پژوهشكده تحقيقات اسلامى
ص١١٩
هامش
( 1 ) - احزاب ( 33 ) ، آيهء 14 .
( 2 ) - خلاصة الميزان ، علّامه طباطبايى ، تلخيص سليم الحسنى ، ذيل آيهء 14 ، سوره احزاب .
( 3 ) - احزاب ( 33 ) ، آيهء 18 .