عناصر سست اعتقاد در هر نهضت به‌نحوى مورد سوء استفاده دشمنان آن نهضت قرار گرفته‌اند . اين افراد كم فايدهء پرضرر ، در نهضت الهى پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله نيز وجود داشتند و معمولًا در لحظات حسّاس و سرنوشت‌ساز جبهه خودى را ترك مىكردند و در خدمت كفر و نفاق درمىآمدند . و همين عناصر بعد از رحلت پيغمبر صلى الله عليه و آله با سكوت و سازش خود نقش بسيار بدى در جريان سقيفه - غصب خلافت على بن ابىطالب عليه السلام - ايفا نمودند . در حادثه خونين عاشورا نيز به خاطر حفظ جانشان به روى فرزند رسول‌اللّه صلى الله عليه و آله شمشير كشيدند . قرآن كريم در آيات متعدد از وجود اين عناصر در عصر رسالت خبر مىدهد كه برخى از آيات را متذكّر مىشويم : « وَ مِنَ النَّاسِ مَنْ يَقُولُ امَنَّا بِاللَّهِ فَاذا اوذِىَ فِى اللَّهِ جَعَلَ فِتْنَةَ النَّاسِ كَعَذابِ اللَّهِ وَ لَئِنْ جاءَ نَصْرٌ مِنْ رَّبِّكَ لَيَقُولُنَّ انَّا كُنَّا مَعَكُمْ اوَلَيسَ اللَّه بِاعْلَمَ بِما فى صُدُورِ الْعالَمينَ » « 1 » و از مردم كسانى هستند كه مىگويند : « به خدا ايمان آورده‌ايم . » امّا هنگامى كه در راه خدا شكنجه و آزار مىبينند ، آزار مردم را همچون عذاب الهى مىشمارند ( و از آن سخت وحشت مىكنند ) ؛ ولى هنگامى كه پيروزى از سوى پروردگارت ( براى شما ) بيايد مىگويند : « ما هم با شما بوديم ( و در اين پيروزى شريكيم ) . آيا خداوند به آنچه در سينه‌هاى جهانيان است آگاه‌تر نيست ؟ ! مرحوم علّامه طباطبايى اين آيه شريفه را مربوط به افراد سست اعتقاد دانسته است . « 2 »