حقير در اينجا هيچ خود را ملامت نمىكنم كه به برخى از حقائق و مسائل ضرورى كه يك سالك در ارتباط با مسأله تهذيب و تربيت و سير إلى الله بايد مورد توجّه قرار دهد اشارهاى بكنم ، و از روح پر فتوح آن مرحوم ، كه قطعاً مىدانم خود مؤيّد و ممدّ اين جانب است و از آن عالم قدسى مرا تشويق و ترغيب به توضيح و تبيين آن مسائل مىكند مدد مىگيرم . زيرا بالوضوح والعيان مىدانم و مىبينم كه خود آن مرحوم همواره در طول زندگى تمام همّ و غمّ خود را صرف هدايت و ارشاد و اصلاح نفوس و رفع مهالك جهالت و غوايت نموده است ، و قطعاً قلمى را كه در راستاى همين منظور به نگارش درآيد مىستايد و با انفاس قدسى خود آن را مدد مىنمايد .
شرط اساسى در مسألة تربيت و تهذيب انقياد كامل در برابر استاد است
شكّى نيست كه سرّ و رمز موفقيّت در هدايت و ارشاد حكيم الهى و مربّى نفوس همانا تسليم و انقياد كامل و تفويض اراده و اختيار خود به استاد كامل ، و جايگزينى اراده و خواست و منويّات او بجاى خواست و ميل و اراده شاگرد و راهرو مىباشد . و اين مسأله از مسلّمات و اصول غير قابل ترديد مسأله تربيت و ارشاد مىباشد . و بدون توجّه به اين نكته حياتى كميت سالك لنگ خواهد بود و از ارتباط و معاشرت با استاد كامل طرفى نخواهد بست ، و عمر خود را تضييع و زحمت استاد را ايجاب خواهد كرد . بنابراين به هر مقدار كه انسان خود را در تحت تربيت ولىّ كامل و استاد و اصل درآورد ، به همان مقدار از مواهب الهى و عنايات ربّانى برخوردار خواهد شد و نفس خود را به همان مقدار به رشد و فعليّت رسانده است ؛ و به هر مقدارى كه در اين مسأله كوتاهى و تساهل ورزد از اين نعمت و فوز محروم خواهد شد ، و در اين مسأله هيچگونه شكّى و ترديدى راه ندارد . البتّه راجع به اين موضوع در آتيه نزديك سخنانى مبسوط و توضيحى مبيِّن مراد بيان خواهد شد ، إن شاء الله .