پسر نخست را كاووس « 1 » نام بود ، پسر دومين آرش ، پسر سوم كى نشين و پسر چهارم كى ارمين . « 2 » چون سد سال از پادشاهى كى كواذ بگذشت و بدانست كه
هامش
( 1 ) - در سنت پارسيان كاووس پسر كى كواذ نيست بلكه براى كى كواذ تنها يك پسر به نام كَوى ائيپى ونگهوkavi Aipi vanhuيا كِى اپيوهkay Apivaذكر شده است كه نامش در آثار مورخين اسلامى به صورتهاى كايونه ، كيبنه ، كيسه ، كيانيه ، كينية ، كينه ، كيابنه ، كيبيه ، كيافنه ، كيافوه ، كيافينه تحريف يافته است و او پدر كاووس بوده است . ر . ك . بندهش ، ص 150 پورداود ، يشتها ، ج 1 ، ص 214 و ج 2 ، ص 225 - 224 طبرى ، تاريخ طبرى ، ج 2 ، ص 421 مقدسى ، آفرينش و تاريخ ، ج 3 ، ص 127 مسكويه ، تجارب الامم ، ج 1 ، ص 70 بيرونى ، آثار الباقيه ، ص 139 مستوفى ، تاريخ گزيده ، ص 87 ابن بلخى ، فارسنامه ، ص 14 نويرى ، نهاية الارب ، ج 10 ، ص 153 ميرخواند ، روضة الصفا ، ج 1 ، ص 575 334 .Justi , Iranisches , Namenbuch , Pاما برخى نيز همچون حكيم فردوسى كاووس را پسر كى كواذ دانستهاند . اين گروه بر آن هستند كه كى كواذ با دختر يكى از سران ترك به نام فرانك ( فرنك ) ازدواج كرد و از او 5 يا 3 فرزند ( به اختلاف ) براى كى كواذ آمد و كى كواذ در ميان ايشان كاووس را جانشين خود ساخت . ر . ك . بلعمى ، تاريخ بلعمى ، ج 1 ، ص 595 و 523 طبرى ، تاريخ طبرى ، ج 2 ، ص 370 ميرخواند ، روضة الصفا ، ج 1 ، ص 575 مستوفى ، تاريخ گزيده ، ص 87 دينورى ، الأخبار الطوال ، ص 36 گرديزى ، زين الاخبار ، ص 44 - 43 جوزجانى ، طبقات ناصرى ، ج 1 ، ص 142 ابن خلدون ، العبر ، ج 1 ، ص 178 تجارب الامم في أخبار ملوك العرب و العجم ، ص 96 . تنها مسعودى مىنويسد كه نسب كى كاووس دانسته نيست . مروج الذهب ، ج 1 ، ص 222 .
( 2 ) - آرشraكه حكيم فردوسى بر حسب اقتضاى شعرى به اين صورت آورده است ، در اصل ( كِى ) اَرْشَنAranبوده است به معناى نَر يا اسب نَر . اين نام به صورتهاى كى آرش ، كيرش ، قيرش و قيوس در آثار مورخان اسلامى تحريف شده است . اما نام كى نشين كه توسط حكيم فردوسى ذكر شده است ، در اصل ( كى ) پيسين َPisinaبوده است كه به صورتهاى پشين ، فاشين و پيشين تحريف شده است . نام پسر آخر در روايت حكيم فردوسى ( كى ) ارمينArminاست كه در سنت پارسيان بجاى نام او نام بيَرْشَنByaranآمده است كه البته هيچگونه شباهتى هم به نام ارمين ندارد و شايد به معناى دارندهء دو اسب نر باشد . ر . ك . بندهش ، ص 150 پورداود ، يشتها ، ج 2 ، ص 227 - 225 دينورى ، الاخبار الطوال ، ص 36 تجارب الامم فى اخبار ملوك العرب و العجم ، ص 96 طبرى ، تاريخ طبرى ، ج 2 ، ص 370 بلعمى ، تاريخ بلعمى ، ج 1 ، ص 523 گرديزى ، زين الاخبار ، ص 44 - 43 ابن خلدون ، العبر ، ج 1 ، ص 178 برهان قاطع ، ماده آرش و ارمين و پشين 253 252 30 29 27 .Justi , Iranisches , Namenbuch , P.