حديث نبوي به نگاشتن هدية الخير دست يا زيد .
بهاء الدولهء نوربخش
سيّد حسن بن سيّد قاسم بن سيّد محمّد موسوى ، مشهور به بهاء الدولهء نوربخش ، « 1 » از پزشكان وعارفان ونويسندگان مشهور أواخر قرن نهم وأوايل قرن دهم هجرى است .
پدرش سيّد قاسم نوربخش ، معروف به شاه قاسم فيضبخش ( م 927 ق ) از بزرگان ومشايخ بود كه پس از پدر ، رياست فرقهء نوربخشيه را بر عهده گرفت . « 2 »
جدّ وى ، سيّد محمّد نوربخش ( 795 - 869 ق ) از أكابر عرفاى قرن نهم ومؤسّس سلسهء شيعي نوربخشيه در تصوّف است . « 3 »
نَسَب شريف بهاءالدوله ، با نوزده واسطه به پيشواى هفتم شيعيان ، حضرت امام موسى كاظم عليه السلام منتهى مىشود . « 4 »
از آنجا كه وى را از پيشوايان ومشايخ نوربخشيه دانستهاند ، « 5 » سلسلهء مشايخ أو در تصوّف ، بنابر معروف ، از طريق جدّش سيّد محمّد نوربخش به حضرت امام رضا عليه السلام واز آن حضرت به امام علي عليه السلام
و
هامش
( 1 ) . وى را بهگونههايى ديگر نيز شناساندهاند . از جمله آن كه شهرت وى را « بهاء الدين » نوشتهاند ( ر . ك : دانشنامهءجهان اسلام ، ج 4 ، ص 649 ) ؛ امّا صحيح آن است كه در متن آوردهايم ، آنسان كه وى ، خود را در مقدمهء آثارش معرّفى كرده است ( ر . ك : الذريعة ، آقا بزرگ تهرانى ، ج 7 ، ص 218 ) .
( 2 ) . براي آگاهى از شرح أحوال أو ، رك : حبيب السِيَر ، خوانْدمير ، ج 4 ، ص 611 - 612 ؛ مجالس المؤمنين ، قاضى نوراللَّه شوشترى ، ج 2 ، ص 148 - 149 . سنج : تاريخ عالم آراى عباسى ، اسكندربيگ منشى ، ج 1 ، ص 231 . از وى ، ديوان شعري نيز برجاى مانده است ( ر . ك : الذريعة ، آقا بزرگ تهرانى ، ج 9 ، ص 1229 ) .
( 3 ) . در الذريعة از آثار وى كتابهاى زير معرفى شده است : ديوان اشعار ، العقيدة ، فوائد ، مثنوى كشف الحقيقة ، معراجيه ، مكارمالأخلاق ، منشئات ( مكاتيب ) ، منظومهء نجمالهدى ، منظومهء واردات .
( 4 ) . قاضى نوراللّه شوشترى مىنويسد كه نَسَب سيّد محمّد نوربخش ، جدّ بهاءالدوله ، با هفده واسطه به امام موسى كاظم عليه السلام منتهى مىگردد ( مجالس المؤمنين ، قاضى نور اللَّه شوشترى ، ج 2 ، ص 143 ) .
( 5 ) . تاريخ نظم ونثر در إيران ، سعيد نفيسى ، ج 1 ، ص 400 .