سؤال : 32 - آيا در حرمت حليت ( حكم غنا ) فرقى بين استماع به طور مستقيم و يا ضبط و پخش وجود دارد ؟
جواب : خير .
سؤال : 33 - با توجه به اينكه انگيزه خواننده ، انگيزه شنونده ، شرائط مكانى ( مجلس خاص ) ، شرائط زمانى ( زمان مناسب ) در انتخاب لحن و كلام نقش دارد ، حكم حرمت در غنا متوجه كدام ناحيه است ؟
جواب : هيچ يك از اينها دخالت ندارند و مطلقا حرام است .
جواب : 34 - آيا موسيقى اصالتا موضوع حكم قرار گرفته يا تابع غنا مىباشد ؟
جواب : استفاده از آلات لهو براى لهو مستقيما موضوع حرمت است .
سؤال : 35 - حد و حدود موسيقى مجاز غير غنايى را بيان كنيد .
جواب : هر گونه نواكه مخصوص مجالس لهو و لعب نباشد و رقصآور نباشد .
سؤال : 36 - آيا اين حدود در مورد موسيقيهاى محلى و سنتى است يا در مورد موسيقىهاى خارجى و به خصوص كلاسيك هم موضوعيت دارد ؟
جواب : فرقى ندارد .
سؤال : 37 - نقش طرب در تحقق موسيقى حرام چگونه است ؟
جواب : ملاك همانست كه گفته شد .
سؤال : 38 - اگر طرب تعريف مختلف داشته باشد چه نوع طربى موجب حرمت است ؟ و به چه دليل ؟
سؤال : 39 - استفاده از موسيقيهاى شاد به هنگام بيان حديث و يا سخنان بزرگان دين چه حكمى دارد ؟
استفتائات ( 1382 ش ) ( فارسى ) — صفحة 161
مساهمون: الشيخ محمد علي الگرامي القمي
ص١٦١