يادآورى مىكند كه از اين نيرو در چالش ايشان نسبت به فرستادهء او و نسبت به حق كارى برنمىآيد ، از آن روى كه رسول و حق ياوران نيرومندتر و لشگريان فزونتر دارند . . . نيرومندتر از آن روى كه خدا ياور ايشان است ، و فزونتر از آن جهت كه فرشتگان و نيروهاى طبيعى در كنار حق قرار مىگيرند ، و هر اندازه عملى شدن وعدهء خدا براى دور كردن مخالفان رسالت و پيروزى حزب رسول و رسالتهاى او در دنيا و آخرت تأخير پيدا كند ، شكى در آن نيست كه اين پيروزى خواهد آمد .
/ 469 «
حَتَّى إِذا رَأَوْا ما يُوعَدُونَ
- تا آن گاه كه آنچه را كه به ايشان وعده داده شده بود ديدند . » از شكست در دنيا در برابر مؤمنان ، يا وعدهء به بعث و جزا كه گمراهى جن و انس سبب شك كردن در آن شده بود .
«
فَسَيَعْلَمُونَ مَنْ أَضْعَفُ ناصِراً وَ أَقَلُّ عَدَداً
- پس به زودى خواهند دانست كه ياوران چه كس ضعيفتر و در شماره كمتر است . » آنچه بر گمراهى نافرمانان نسبت به خدا و فرستادهاش ، علاوه بر فريب خوردن ايشان از نيرومندى و شمارهء سپاهيان ، مىافزايد ، ترديد و شك داشتن در وعدهء خدا به جزا و كيفر است ، و به همين سبب مشاهده مىكنيم كه پيوسته از موعد و اجل وعده پرسش مىكنند . و در اين جا وحى به استوارى بخشيدن به مؤمنان در مواجههء با اين شكها و جدلها برمىخيزد ، و به ايشان فرمان مىدهد كه با آنان در اين باره به بحث كردن برنخيزند تا زمام گفتگو در اختيارشان قرار نگيرد ، و جريان آن به صورتى باشد كه ارزشها و روشهاى مكتبى مقتضى آن است ، چه جدلهايى كه خود هدف قرار گيرند ، همچون جدل پرسش از ساعت قيامت ، به حدى محدود نمىشود ، و نيز رساليان تكليفى براى آن ندارند كه به هر سؤالى كه ديگران طرح مىكنند ، جز در حدود مصلحت مكتبى و اندازهء علمى كه به ايشان داده شده ، پاسخ دهند .
«
قُلْ إِنْ أَدْرِي أَ قَرِيبٌ ما تُوعَدُونَ أَمْ يَجْعَلُ لَهُ رَبِّي أَمَداً
- بگو : من نمىدانم كه موعد آنچه به شما وعده داده شده نزديك است يا دور . » رسول خدا از پاسخ دادن به پرسش به گونهاى كه مجادله كنندگان خواستار