[ معنى و مراد « صراط مستقيم » ]
در تفسير « صافى » در تفسير آيه مباركهء :
اهْدِنَا الصِّراطَ الْمُسْتَقِيمَ
« بار پروردگارا ! ما را به راه راست هدايت كن ! » از كتاب « معانى الأخبار » شيخ صدوق از حضرت صادق عليه السّلام روايتست كه :
و هي الطّريق إلى معرفة الله ؛ و هما صراطان : صراط فى الدّنيا و صراط فى الآخرة . فأمّا الصّراط فى الدّنيا فهو الإمام المفترض الطّاعة ، من عرفه فى الدّنيا و اقتدى بهداه ، مرّ على الصّراط الّذى هو جسر جهنّم فى الآخرة ؛ و من لم يعرفه فى الدّنيا ، زلّت قدمه عن الصّراط فى الآخرة ، فتردّى فى نار جهنّم . « 1 » « صراط مستقيم و راه راست كه در آيه
اهْدِنَا الصِّراطَ الْمُسْتَقِيمَ
وارد است ، طريق به سوى معرفت خداست . و آن صراط بر دو گونه است : صراطى است در دنيا ، و صراطى است در آخرت .
امّا آن صراطى كه در دنياست ، عبارت است از امام واجب الإطاعة ؛ هركس وى را شناخت و در دنيا از او پيروى نموده ، در سايهء هدايت او آرميد و به گفتهء او عمل كرد ، از آن صراطى كه عبارت است از پل و جسرى بر روى جهنّم عبور خواهد نمود . و هركس وى را در دنيا نشناخت ، گامش در وقت عبور از صراط در آخرت مىلغزد و در آتش دوزخ سقوط مىنمايد . » بنابراين ، مفاد و مراد احاديثى كه مىفهماند : صراط در اين آيه صراط علىّ بن أبى طالب است ، و يا نفس مقدّسهء او يا ائمّه ، صراط مستقيماند ؛ خوب ظاهر مىشود .
و در روايت ديگرى است : نحن الصّراط المستقيم « 2 » . « ما فقط ، صراط مستقيم مىباشيم ! »
هامش
( 1 و 2 ) تفسير « صافى » ج 1 ، ص 54 ، تفسير سورهء حمد