نزديك و قريب . و حاصل معنى اين مىشود كه :
آنان تكيه ميزنند بر فرشهائى كه داخل آن از ابريشم ضخيم است ، تا چه رسد به ظاهر آن كه از ابريشم بسيار بهتر و باارزشتر است . و ميوههاى اين دو بهشت را كه بايد بچينند و بخورند ، نزديك است و به مجرّد دست بردن بدست آيد ، و همه دسترس است .
مانند آيه :
قُطُوفُها دانِيَةٌ .
« 1 » يعنى : « ميوههاى چيدنى آن نزديك است . » چون قُطُوف جمع قِطْف است ، و قِطْف به ميوه اى گويند كه تازه چيده باشند . و مانند آيه :
وَ دانِيَةً عَلَيْهِمْ ظِلالُها وَ ذُلِّلَتْ قُطُوفُها تَذْلِيلًا .
« 2 » « و سايههاى درختان بهشتى بر سر آنها نزديك است ، و ميوههاى چيدنى آن ، رام و در اختيار آنهاست . »
فِيهِنَّ قاصِراتُ الطَّرْفِ لَمْ يَطْمِثْهُنَّ إِنْسٌ قَبْلَهُمْ وَ لا جَانٌّ .
« 3 »
« در روى آن فرشها - و يا در آن بهشتها - زنانى هستند كه نظر خود را فقط به ازواج خود انداخته و أبداً ارادهء غير آنها را نمىكنند . و قبل از آن ازواج ، هيچ فردى از انسان و يا از جنّ ، آنان را مسّ نكرده و بكارت آنها را با نكاح نبرده است » . طَرْف به معناى پلك چشم است . و
قاصِراتُ الطَّرْفِ
كنايه از زنهائى هستند كه نظر خود را كوتاه نموده و به غير نظر ندارند . طَمْث عبارت است از نكاح توأم با خون آمدن . و جَانّ عبارت از جنّ است
هامش
( 1 ) . آيه 23 ، از سورهء 69 : الحاقّة
( 2 ) آيه 14 ، از سورهء 76 : الدّهر
( 3 ) آيه 56 ، از سورهء 55 : الرّحمن