از پدران و لحوق و لحوق به ايشان ، تمام اعمال حسنه و خيراتى كه براى پدران است ، براى ذريّه هم خواهد بود .
و اينست معناى لُحوق و إلحاق و آيه عجيبى است اين آيه و بسيار موجب مسّرت و فرح براى ما مؤمنينى كه در عمل كوتاهيم ولى بواسطه پيروى از آباء گرام و اجداد عظام ، خداوند از روى لطف و محبّت ، ما را ملحق كند ؛ و در خيرات و مبّرات و مجاهدات و سائر حسنات ، مو به مو و وَجَب به وَجَب ما را سهيم و شريك گرداند ؛ بدون آنكه از عمل آنها به قدر ذرّه اى كم كند . و
الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي هَدانا لِهذا وَ ما كُنَّا لِنَهْتَدِيَ لَوْ لا أَنْ هَدانَا اللَّهُ
. « 1 » شكر و سپاس ، اختصاص به آن كسى دارد كه ما را بدين مقام مشرّف و هدايت كرد ، و اگر هدايت او نبود ما چنين نبوديم كه بتوانيم به چنين جائى و درجه اى هدايت شويم !
و إن شاء الله در زمينه لحوق و الحاق ، در مبحث بهشت و دوزخ كه در پيش داريم بحث كافى خواهيم نمود . « 2 »
معناى نعيم و تفسير آيه
لَتُسْئَلُنَّ يَوْمَئِذٍ عَنِ النَّعِيمِ
:
سوّم : رواياتيست كه دلالت دارد بر اينكه انسان در مورد نعيم مورد بازپرسى قرار ميگيرد ؛ و اين روايات جملگى در تفسير آيه كريمه سوره تكاثر آمده است :
هامش
( 1 ) : اقتباس از آيه 43 ، از سورهء 7 : الاعراف
( 2 ) راجع به كيفيّت تبديل و تغيير و اقسام آن ، حضرت استاد علّامه طباطبائى مدّ ظلّه العالى ، در « الميزان فى تفسير القرءان » ج 1 ص 192 ؛ و ج 2 ، ص 180 و 181 ، مطالب نفيسى را بيان فرمودهاند .