در اين آيه مباركه خداوند ميفرمايد : « زمين به نور پروردگارش روشن مىشود و نامهء عمل قرار داده مىشود و پيامبران و شهداء را مىآورند ؛ و براى شهادت حاضر ميكنند ؛ و بين آنها به حقّ قضاوت مىشود و أبداً انسان مورد ظلم و ستم قرار نميگيرد . »
از اين آيه استفاده مىشود كه وقتىكه كتاب و نامهء عمل را قرار ميدهند پيغمبران و شهادت دهندگان را براى گواهى مىآورند و درحالىكه زمين هم از تيرگى بيرون آمده و مُشرِق و منوّر شده است در بين مردم در حضور پيامبران و گواهان و با وجود نامهء عمل بدون آنكه به كسى ستم گردد و حكم صادره از روى ظلم و تعدّى باشد حكم خواهند نمود .
همانطور كه سابقاً گفتيم :
يَوْمَ تُبَدَّلُ الْأَرْضُ غَيْرَ الْأَرْضِ
« 1 » زمين به صورت ديگرى غير از زمين در مىآيد ؛ آن جان و حقيقت خود را نشان ميدهد و روشن مىكند و آن اعمالى را كه انسان در زمين انجام داده و يكى پشت سر ديگرى به نحو لَفّ پيچيده شده است و در زمان ماضى انسان چنين مىپنداشته كه از بين رفته است ، در آنجا آن پيچيدگى نشر و باز مىشود ، و آن تاريكى و خفاء تبديل به نور و روشنائى مىشود ؛ يعنى آن كتاب و نامهء عمل و اعمالى را كه انسان در روى زمين انجام داده است ظهور و بروز پيدا ميكنند و روشن ميشوند .
پيامبران و شهداء را براى گواهى مىآورند و بر اعمال انسان گواهى ميدهند و سپس قضاوت مىشود ؛ يعنى انسان را حكم ميكنند
هامش
( 1 ) قسمتى از آيه 48 ، از سورهء 14 : إبراهيم